พระไตรปิฎก

เมื่อภิกษุรู้อยู่เห็นอยู่ว่า นี้ทุกขสมุทัย อาสวะทั้งหลายจึงสิ้นไป เมื่อภิกษุรู้อยู่ เห็นอยู่ว่า นี้ทุกขนิโรธ อาสวะทั้งหลายจึงสิ้นไป เมื่อภิกษุรู้อยู่เห็นอยู่ว่า นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา อาสวะทั้งหลายจึงสิ้นไป ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุรู้อยู่เห็นอยู่อย่างนี้แล อาสวะทั้งหลายจึงสิ้นไป. ปฐมญาณ (คืออนัญญตัญญัสสามี- ตินทรีย์)ย่อมเกิดขึ้นแก่พระเสกขะผู้ศึกษา อยู่ ผู้ปฏิบัติตามทางตรง ในเพราะโสดา- ปัตติมรรคอันเป็นเครื่องทำกิเลสทั้งหลาย ให้สิ้นไป ธรรมชาติที่รู้ทั่วถึง (คืออัญญิน- ทรีย์) อันยอดเยี่ยม ย่อมเกิดขึ้นในลำดับ แต่ปฐมญาณนั้น ตั้งแต่ธรรมชาติที่รู้ทั่วถึง คืออัญญินทรีย์นั้นไป วิมุตติญาณอันสูงสุด ย่อมเกิดขึ้นแก่พระขีณาสพ ผู้พ้นวิเศษแล้ว ญาณในอริยมรรค อันเป็นที่สิ้นไปแห่ง อาสวะ และสังโยชน์ทั้งหลาย ย่อมเกิดขึ้น ว่า สังโยชน์ทั้งหลายสิ้นไปแล้ว คนพาล ผู้เกียจคร้าน ไม่รู้แจ้ง ไม่พึงบรรลุนิพพาน อันเป็นที่ปลดเปลื้องกิเลสเครื่องร้อยรัด ทั้งปวงนี้ได้เลย. จบชานสูตรที่ ๓