Tipitaka

พระไตรปิฎก

ฉบับมหามกุฏราชวิทยาลัย เล่มที่ 65 หน้าที่ 342

เล่ม มมร. 65 หน้า 342 ข้อ 69
บทว่า อนวฏฺิตา ได้แก่ ไม่ตั้งลง คือไม่น้อมลงตั้งอยู่ บทว่า ปริปาตยนฺติ อิเม ความว่า ธรรมเหล่านี้ย่อมยังกันและ กันให้ตกไป คือซัดไป. บทว่า อญฺมญฺสฺส ได้แก่ แก่กันและกัน ความว่า ๑ ต่อ ๑. หิ ศัพท์ เป็นนิบาตในอรรถแห่ง เหตุ. บทว่า นตฺถิ ตายิตา ความว่า ความต้านทาน คือรักษา มิได้มี. บทว่า น จาปิ เปนฺติ อญฺมญฺํ ความว่า ธรรมเหล่าอื่น ไม่อาจดำรงธรรมอื่นไว้ได้. บทว่า โยปิ นิพฺพตฺตโก โส น วิชฺชติ ความว่า ธรรมใด เป็นที่เกิดขึ้นแห่งธรรมเหล่านี้, ธรรมนั้นก็มิได้มีในบัดนี้. บทว่า น จ เกนจิ โกจิ หายติ ความว่า ธรรมอะไร ๆ คือ แม้สักอย่างหนึ่ง ย่อมไม่เสื่อมไปเพราะอำนาจของธรรมอะไร ๆ. บทว่า ภงฺคพฺยา จ อิเม หิ สพฺพโส ความว่า ก็ขันธ์เหล่านี้ แม้ทั้งหมด ก็ควรถึงความดับไปโดยอาการทั้งปวง. บทว่า ปุริเมหิ ปภาวิตา ความว่า ขันธ์เหล่านี้ อันเหตุปัจจัย มีในก่อนเหล่านี้ ให้เป็นไปคือให้เกิดขึ้น. บทว่า เยปิ ปภวิกา ได้แก่ เหตุปัจจัยในก่อนที่เป็นไปคือให้ เกิดขึ้นเหล่านี้ใด. บทว่า เต ปุเร มตา ความว่า ปัจจัยมีประการดังกล่าวแล้วนั้น เป็นไปไม่ได้แล้ว ถึงความตายแล้วก่อนทีเดียว.
สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka