พระไตรปิฎก

๔๒ ] ชื่อว่า วีริยฏฺโ สภาพแห่งวีริยะ คือสภาพที่ประคอง ไว้. ชื่อว่า มูลฏฺโ - สภาพที่เป็นมูลแห่งวีริยะ ในเวลาเริ่มภาวนา ตั้งวีริยะไว้เป็นหลัก. ชื่อว่า ปคฺคหฏฺโ - สภาพที่ประคองไว้แห่งวีริยะ เพราะมีความ เพียรด้วยตนเอง. ๔๓] ชื่อว่า จิตฺตฏฺโ - สภาพแห่งจิต คือมากด้วยความคิด. ชื่อว่า มูลฏฺโ สภาพที่เป็นมูลแห่งจิต ในเวลาเริ่มภาวนาตั้ง จิตไว้เป็นหลัก. ๔๔] ชื่อว่า วีมํสฏฺโ - สภาพแห่งวิมังสา คือสภาพที่เข้าไป สอบสวน. ชื่อว่า มูลฏฺโ - สภาพที่เป็นมูลแห่งวิมังสา ในเวลาเริ่มภาวนา ตั้งวิมังสาไว้เป็นหลัก. ชื่อว่า ทสฺสนฏฺโ - มีสภาพที่เห็นแห่งวีมังสา เพราะพิจารณา ด้วยตนเอง. ชื่อว่า พระสารีบุตรได้ชี้แจงถึงการวิสัชนา ๑๖ ข้อ มีบทว่า ทุกฺขสฺส ปิฬนฏฺโ - สภาพที่ทุกข์บีบคั้นเป็นต้น ด้วยลักษณะอันถ่อง- แท้แห่งสัจจะ.