พระไตรปิฎก

รูปอุปจยะ รูปสันตติ กพฬิงการาหาร ที่กรรมแต่งขึ้น รูปทั้งนี้เรียกว่า รูป ภายนอกที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยะ. รูปภายนอกที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยะ นั้น เป็นไฉน ? สัททายตนะ กายวิญญัตติ วจีวิญญัตติ รูปลหุตา รูปมุทุตา รูปกัมมัญญ- ตา รูปชรตา รูปอนิจจตา หรือรูปแม้อื่นใด มีอยู่ ได้แก่ รูปายตนะ คันธายตนะ รสายตนะ โผฏฐัพพายตนะ อากาศธาตุ อาโปธาตุ รูปอุปจยะ รูปสันตติ กพฬิงการาหาร ที่กรรมมิได้แต่งขึ้น รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายนอกที่เป็น อนุปาทินนุปาทานิยะ. [๕๙๑] รูปภายในที่เป็นอนิทัสสนะ นั้น เป็นไฉน ? จักขายตนะ ฯลฯ กายายตนะ รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายในเป็น อนิทัสสนะ. รูปภายนอกที่เป็นสนิทัสสนะ นั้น เป็นไฉน ? รูปายตนะ รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายนอกที่เป็นสนิทัสสนะ. รูปภายนอกที่เป็นอนิทัสสนะ นั้น เป็นไฉน ? สัททายตนะ ฯลฯ กพฬิงการาหาร รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายนอกที่ เป็นอนิทัสสนะ. [๕๙๒] รูปภายในเป็นสัปปฏิฆะ นั้น เป็นไฉน ? จักขายตนะ ฯลฯ กายายตนะ รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายในเป็นสัปปฏิฆะ. รูปภายนอกที่เป็นสัปปฏิฆะ นั้น เป็นไฉน ? รูปายตนะ ฯลฯ โผฏฐัพพายตนะ รูปทั้งนี้เรียกว่า รูปภายนอกที่ เป็นสัปปฏิฆะ.