พระไตรปิฎก

บรรดาตระกูลแห่งช้างเหล่านั้น คำว่า ตระกูลแห่งช้างชื่อว่า กาฬาวกะ บัณฑิตพึงทราบว่า เป็นตระกูลช้างธรรมดา (ปกติหตฺถิกุลํ). พึงเทียบกำลัง ดังนี้ กำลังบุรุษ ๑๐ คน เท่ากับกำลังช้าง ตระกูล กาฬาวกะ ๑ เชือก กำลังช้าง กาฬาวกะ ๑๐ เชือก " " คังเคยยะ ๑ " " คังเคยยะ ๑๐ " " " ปัณฑระ ๑ " " ปัณฑระ ๑๐ " " " ตัมพะ ๑ " " ตัมพะ ๑๐ " " " ปิงคละ ๑ " " ปิงคละ ๑๐ " " " คันธะ ๑ " " คันธะ ๑๐ " " " มังคละ ๑ " " มังคละ ๑๐ " " " เหมาะ ๑ " " เหมาะ ๑๐ " " " อุโบสถ ๑ " " อุโบสถ ๑๐ " " " ฉัททันตะ ๑ " " ฉัททันตะ ๑๐ " เท่ากับกำลังของพระตถาคตพระองค์หนึ่ง กำลังนี้นั่นแหละ ท่านเรียกว่า "กำลังของพระโพธิสัตว์พระนามว่า นารายณ์*" ดังนี้บ้าง. กำลังของพระตถาคตนั้น เท่ากับกำลังของช้างตระกูล กาฬาวกะหนึ่งพันโกฏิเชือก และเท่ากับกำลังของบุรุษ ๑๐ พันโกฏิคน. นี้เฉพาะกำลังกายของพระตถาคตพุทธเจ้าก่อน ๑. ในปรมัตถทีปนี อุทานวรรณนา กล่าวว่า กำลังกายของช้างตระกูลฉัทททันต์ ๖๐ ตัว เท่ากับ กำลังกายของพระโพธิสัตว์ในปัจฉิมภพ (พระโพธิสัตว์ที่จะมาตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า ๑๐ องค์ คือ พระศรีอาริยเมตไตรย พระราม พระเจ้าปัสเสนทิโกศล พระยามาราธิราช พระยาอสุรินท- ราหู โสณพราหมณ์ โตไทยพราหมณ์ ช้างนาฬาคีรี ช้างปาลิไลยกะ)