พระไตรปิฎก

ที่เป็น วัตถุปุเรชาตะ ได้แก่ ๑. จักขายตนะ เป็นปัจจัยแก่จักขุวิญญาณ ด้วยอำนาจของ ปุเรชาตปัจจัย. ๒. โสตายตนะ เป็นปัจจัยแก่โสตวิญญาณ ด้วยอำนาจของ ปุเรชาตปัจจัย. ๓. ฆานายตนะ เป็นปัจจัยแก่ฆานวิญญาณ ด้วยอำนาจของ ปุเรชาตปัจจัย. ๔. ชิวหายตนะ เป็นปัจจัยแก่ชิวหาวิญญาณ ด้วยอำนาจของ ปุเรชาตปัจจัย. ๕. กายายตนะ เป็นปัจจัยแก่กายวิญญาณ ด้วยอำนาจของ ปุเรชาตปัจจัย. ๖. หทยวัตถุ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ทั้งหลาย ที่เป็นอัพยากต- วิบาก และอัพยากตกิริยา ด้วยอำนาจของปุเรชาตปัจจัย [๕๕๗] ๒. อัพยากตธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรม ด้วยอำนาจ ของปุเรชาตปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ ที่เป็น อารัมมณปุเรชาตะ และ วัตถุปุเรชาตะ ที่เป็น อารัมมณปุเรชาตะ ได้แก่ ๑. พระเสขะหรือปุถุชน พิจารณาเห็นจักษุ โดยความเป็น ของไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา. ๒. พระเสขะหรือปุถุชน พิจารณาเห็นโสตะ ฆานะ ชิวหา