พระไตรปิฎก

๕. สัญโญชนธรรม และธรรมที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม- สัญโญชนธรรม ด้วยอํานาจของอัตถิปัจจัย มี ๒ อย่าง คือที่เป็น สหชาตะ และ ปุเรชาตะ ที่เป็น สหชาตะ ได้แก่ ขันธ์ทั้งหลายที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตสัญโญชน- ธรรมทั้งหลาย ด้วยอำนาจของอัตถิปัจจัย. ที่เป็น ปุเรชาตะ ได้แก่ บุคคลพิจารณาซึ่งจักษุ ฯลฯ หทยวัตถุ ฯลฯ ย่อมยินดี ย่อมเพลิด เพลินยิ่ง เพราะปรารภจักษุเป็นต้นนั้น ราคะ ย่อมเกิดขึ้น โทมนัส ย่อม เกิดขึ้น. หทยวัตถุ เป็นปัจจัยแก่สัญโญชนธรรมทั้งหลาย ด้วยอำนาจของ อัตถิปัจจัย. ๖. ธรรมที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เป็นปัจจัยแก่ สัญโญชนธรรม และธรรมที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม ด้วยอำนาจของ อัตถิปัจจัย มี ๒ อย่าง คือที่เป็น สหชาตะ และ ปุเรชาตะ ที่เป็น สหชาตะ ได้แก่ ธรรมที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรมทั้งหลาย ฯลฯ เหมือนกับ อาสวทุกะ. ๗. สัญโญชนธรรมและธรรมที่ไม่ใช่สัญโญชนธรรม เป็นปัจจัยแก่สัญโญชนธรรม ด้วยอำนาจของอัตถิปัจจัย