Tipitaka

พระไตรปิฎก

ฉบับมหามกุฏราชวิทยาลัย เล่มที่ 11 หน้าที่ 390

เล่ม มมร. 11 หน้า 390 ข้อ 140
บทว่า อกฏวิธา แปลว่า ไม่มีวิธีที่ใครทำไว้. อธิบายว่า ถึงจะให้ ใคร ๆ ทำว่า จงทำอย่างนี้ ก็ไม่เป็นอันทำ. บทว่า อนิมฺมิตา ได้แก่ไม่มีใครเนรมิตแม้ด้วยฤทธิ์. บทว่า อนิมฺมาตา ได้แก่ไม่มีใครให้เนรมิต. อาจารย์บางพวกกล่าวบทว่า อนิมฺมาเปตพฺพา บทนั้นไม่ปรากฏ ในบาลีและในอรรถกถา. ๓ บทมีบทว่า วญฺฌา เป็นต้น มีเนื้อความดังกล่าวแล้วนั่นแหละ. บทว่า น อิญฺชนฺติ ความว่า ไม่หวั่นไหว เพราะตั้งมั่นเหมือน เสาระเนียด. บทว่า น วิปริณมนติ ได้แก่ไม่ละปรกติ. บทว่า น อญฺมญฺํ พฺยาพาเธนฺติ ได้แก่ไม่กระทบกันและกัน. บทว่า นาลํ ได้แก่ไม่สามารถ. ในบทว่า ปวีกาโย เป็นต้น กองดินหรือดินรวมกัน ก็คือดิน นั่งเอง. บทว่า ตตฺถ ได้แก่นกายซึ่งมีชีวะเป็นที่ ๗ เหล่านั้น. บทว่า สตฺตนฺนํเยว กายานํ ความว่า ศัสตราย่อมเข้าไปตามระหว่าง คือช่องซอกของกายทั้ง ๗ เหมือนอย่างศัสตราที่ฟันลงไปในกองถั่วเขียว เป็นต้น ย่อมเข้าไปตามระหว่างถั่วเขียวเป็นต้นฉะนั้น. ครูปกุทธกัจจายนะ แสดงว่า ในสัตวนิกายนั้น มีเพียงสัญญาว่าเราจะปลงสัตว์นี้จากชีวิตอย่าง เดียวเท่านั้น (หาใช่เป็นการปลงชีวิตไม่ ). ในวาทะของนิครนถนาฏบุตร มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้ บทว่า จาตุยามสํวรสํวุโต ความว่า สำรวมทั้ง ๔ ด้าน.
สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka