Tipitaka>

พระไตรปิฏก

ฉบับมหาจุฬาราชวิทยาลัย เล่มที่ 25 หน้าที่ 772

<< | หน้าที่ 772 | >>
๑๕. โมฆราชมาณวกปัญหา


ว่าด้วยปัญหาของโมฆราชมาณพ


{๔๓๙} [๑๑๒๓] (โมฆราชมาณพทูลถามดังนี้)

ข้าพระองค์ได้ทูลถามพระองค์ผู้สักกะ ๒ ครั้งแล้ว

พระผู้มีพระภาคผู้มีพระจักษุ มิได้ตรัสตอบแก่ข้าพระองค์

ข้าพระองค์รับทราบมาว่า พระผู้มีพระภาคผู้ทรงเป็นเทพฤๅษี

(ถ้าผู้ใดถามปัญหา) ถึง ๓ ครั้ง จะตรัสตอบ

[๑๑๒๔] โลกนี้ โลกอื่น พรหมโลกพร้อมทั้งเทวโลก

ย่อมไม่ทราบชัดความเห็นของพระองค์

ผู้โคตมโคตร ผู้มีพระยศ

[๑๑๒๕] ข้าพระองค์มีปัญหาที่จะทูลถามจึงมาเฝ้าพระองค์

ผู้ทรงมีปกติเห็นธรรมอันงามอย่างนี้

บุคคลพิจารณาเห็นโลกอย่างไร มัจจุราชจึงไม่เห็น

[๑๑๒๖] (พระผู้มีพระภาคตรัสตอบดังนี้)

โมฆราช เธอจงพิจารณาเห็นโลกโดยความว่างเปล่า

มีสติทุกเมื่อ พึงถอนอัตตานุทิฏฐิ เสีย

เป็นผู้ข้ามมัจจุราชเสียได้ ด้วยอาการอย่างนี้

บุคคลพิจารณาเห็นโลกอย่างนี้ มัจจุราชจึงไม่เห็น

โมฆราชมาณวกปัญหาที่ ๑๕ จบ


๑ ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๑๔๑-๑๔๔/๓๓-๓๔
๒ โลกนี้ ในที่นี้หมายถึงมนุษยโลก (ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๘๖/๓๐๗)
๓ โลกอื่น หมายถึงโลกอื่นทั้งหมด เว้นมนุษยโลก (ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๘๖/๓๐๗)
๔ พิจารณาเห็นโลกโดยความว่างเปล่า หมายถึงพิจารณาโลก คือ นรก กำเนิดสัตว์ดิรัจฉาน เปตวิสัย มนุษยโลก เทวโลก ขันธโลก ธาตุโลก อายตนโลก และพรหมโลกด้วยเหตุ ๒ อย่าง คือ (๑) ด้วยการ กำหนดเห็นสังขารไม่เป็นไปตามอำนาจ (๒) ด้วยการพิจารณาเห็นสังขารเป็นของว่างเปล่า (ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๘๘/๓๐๙-๓๒๐, ขุ.สุ.อ. ๒/๑๑๒๖/๔๕๓)
๕ อัตตานุทิฏฐิ หมายถึงสักกาทิฏฐิ (ขุ.สุ.อ. ๒/๑๑๒๖/๔๕๓)

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka