พระไตรปิฎก

{๑๐๒๓} [๑] สังขาร ๓ คือ

๑. กายสังขาร (สภาพที่กายปรุงแต่ง)

๒. วจีสังขาร (สภาพที่ปรุงแต่งวาจา)

๓. จิตตสังขาร (สภาพที่จิตปรุงแต่ง)๑

ลมอัสสาสปัสสาสะชื่อว่ากายสังขาร วิตกและวิจารชื่อว่าวจีสังขาร สัญญา และเวทนาชื่อว่าจิตตสังขาร เว้นวิตกและวิจารแล้ว สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยจิต แม้ทั้งหมดชื่อว่าจิตตสังขาร





{๑๐๒๔} [๒] กาย เป็นกายสังขารใช่ไหม กายสังขาร เป็นกายใช่ไหม

วจี เป็นวจีสังขารใช่ไหม วจีสังขาร เป็นวจีใช่ไหม

จิต เป็นจิตตสังขารใช่ไหม จิตตสังขาร เป็นจิตใช่ไหม



{๑๐๒๕} [๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกาย ไม่เป็นกายสังขารใช่ไหม

สภาวธรรมที่ไม่เป็นกายสังขาร ไม่เป็นกายใช่ไหม

สภาวธรรมที่ไม่เป็นวจี ไม่เป็นวจีสังขารใช่ไหม

สภาวธรรมที่ไม่เป็นวจีสังขาร ไม่เป็นวจีใช่ไหม

สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิต ไม่เป็นจิตตสังขารใช่ไหม

สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิตตสังขาร ไม่เป็นจิตใช่ไหม

๑ อภิ.ปญฺจ.อ. ๓๕๘