[๒๗] สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑)
เหตุปัจจัย มี ๕ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ
(ย่อ สหชาตวาร ฯลฯ ปัญหาวาร ทุกปัจจัยพึงขยายให้พิสดาร)
[๒๘] สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑)
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ของ กิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑) (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
(ย่อ พึงขยายสหชาตวาร ฯลฯ ปัญหาวาร ให้พิสดารทุกปัจจัย)
๑. กุสลติกะ ๕. วิตักกติกะ
๑ ๗. ปฏิจจวารเป็นต้น
ปัจจยจตุกกนัย - เหตุปัจจัย
[๒๙] สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งมีทั้งวิตกและวิจารอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งมีทั้งวิตกและวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๑)