อกุศลมูลมี ๓ อย่าง คือ

๑. อกุศลมูลคือโลภะ ๒. อกุศลมูลคือโทสะ

๓. อกุศลมูลคือโมหะ

กุศลมูลมี ๓ อย่าง คือ

๑. กุศลมูลคืออโลภะ ๒. กุศลมูลคืออโทสะ

๓. กุศลมูลคืออโมหะ

ทุจริตมี ๓ อย่าง คือ

๑. กายทุจริต ๒. วจีทุจริต

๓. มโนทุจริต

สุจริตมี ๓ อย่าง คือ

๑. กายสุจริต ๒. วจีสุจริต

๓. มโนสุจริต

พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติติกโภชนะในตระกูล โดยอาศัยอำนาจประโยชน์ ๓ ประการ คือ

๑. เพื่อข่มบุคคลผู้เก้อยาก

๒. เพื่ออยู่ผาสุกแห่งเหล่าภิกษุผู้มีศีลดีงาม ด้วยประสงค์ว่า “พวกมัก มากอย่าอาศัยฝักฝ่ายทำลายสงฆ์”

๓. เพื่อทรงอนุเคราะห์ตระกูล

พระเทวทัตมีจิตถูกอสัทธรรม ๓ อย่าง คือ

๑. ความปรารถนาชั่ว ๒. ความมีมิตรชั่ว

๓. การได้บรรลุคุณวิเศษขั้นต่ำแล้วเลิกเสียกลางคัน

ครอบงำย่ำยี จึงไปเกิดในอบาย ไปเกิดในนรก ดำรงอยู่ชั่วกัป แก้ไขไม่ได้ สมมติมี ๓ อย่าง คือ

๑. สมมติไม้เท้า ๒. สมมติสาแหรก

๓. สมมติไม้เท้าและสาแหรก