เข้าสู่ระบบ

Vinaya Piṭaka · Volume 1

พระไตรปิฎก เล่ม 1

Mahāvibhaṅga, Part I

มหาวิภังค์3 หมวดอาบัติ19 สิกขาบท

ภาพรวม · Overview

มหาวิภังค์ ภาค 1

พระไตรปิฎกเล่ม 1 เป็นส่วนแรกของภิกขุวิภังค์ อธิบายสิกขาบทฝ่ายภิกษุในหมวดอาบัติหนักและกรณีที่ต้องวินิจฉัย ประกอบด้วยเรื่องต้นบัญญัติ พระบัญญัติ การจำแนกบท องค์แห่งอาบัติ และข้อยกเว้น แบ่งเป็นปาราชิก 4 สังฆาทิเสส 13 และอนิยต 2

สารบัญ · Contents

พระไตรปิฎกเล่ม 1

4

ปาราชิก

Pārājika

อาบัติหนักที่สุด

ภิกษุผู้ล่วงละเมิดสิกขาบทในหมวดนี้ย่อมขาดจากความเป็นภิกษุ ไม่อาจอยู่ร่วมสังวาสกับสงฆ์ได้อีก

1เสพเมถุนภิกษุเสพเมถุนธรรม ต้องอาบัติปาราชิก

2ลักทรัพย์ภิกษุถือเอาทรัพย์ที่เจ้าของมิได้ให้ โดยมีเจตนาลักและถึงเกณฑ์ตามพระวินัย ต้องอาบัติปาราชิก

3ฆ่ามนุษย์ภิกษุจงใจฆ่า ใช้ให้ฆ่า หรือชักชวนมนุษย์ให้ตาย และผู้นั้นตายเพราะเหตุนั้น ต้องอาบัติปาราชิก

4อวดอุตริมนุสสธรรมที่ไม่มีในตนภิกษุกล่าวอวดคุณวิเศษหรือธรรมอันยิ่งที่ไม่มีจริงในตน โดยรู้อยู่ว่าไม่มี ต้องอาบัติปาราชิก

ดูรายละเอียดปาราชิกทั้งหมด →

13

สังฆาทิเสส

Saṅghādisesa

อาบัติหนักที่ต้องอาศัยสงฆ์

ภิกษุผู้ต้องอาบัติหมวดนี้ต้องเข้าสู่กระบวนการตามพระวินัย เช่น อยู่ปริวาสและประพฤติมานัต ก่อนสงฆ์จะทำอัพภานกรรมให้กลับคืนสู่หมู่

1สุกกวิสัฏฐิภิกษุเจตนาทำน้ำอสุจิให้เคลื่อน เว้นไว้แต่เพราะฝัน ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

2กายสังสัคคะภิกษุมีความกำหนัด จับต้องกายหญิง ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

3ทุฏฐุลลวาจาภิกษุมีความกำหนัด พูดเกี้ยวหญิงด้วยวาจาหยาบเกี่ยวกับเมถุนธรรม ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

4อัตตกามปาริจริยาภิกษุมีความกำหนัด กล่าวให้หญิงบำเรอความใคร่ของตน ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

5สัญจริตตะภิกษุทำหน้าที่ชักสื่อให้ชายและหญิงคบหากัน ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

6กุฏิการะภิกษุสร้างกุฎีด้วยการขอเอง โดยไม่ให้สงฆ์แสดงพื้นที่หรือสร้างเกินขนาดที่กำหนด ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

7วิหารการะภิกษุสร้างวิหารใหญ่ที่มีเจ้าภาพ โดยไม่ให้สงฆ์แสดงพื้นที่ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

8ปฐมทุฏฐโทสะภิกษุโกรธและโจทภิกษุอื่นด้วยอาบัติปาราชิกที่ไม่มีมูล ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

9ทุติยทุฏฐโทสะภิกษุอาศัยเลศกล่าวหาภิกษุอื่นด้วยอาบัติปาราชิกที่ไม่มีมูล ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

10สังฆเภทภิกษุพยายามทำสงฆ์ให้แตกกัน ถูกสงฆ์ตักเตือนครบตามกรรมวาจาแล้วยังไม่ละ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

11สังฆเภทานุวัตตกะภิกษุสนับสนุนผู้พยายามทำสังฆเภท ถูกสงฆ์ตักเตือนครบตามกรรมวาจาแล้วยังไม่ละ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

12ทุพพจะภิกษุเป็นผู้ว่ายาก ถูกสงฆ์ตักเตือนครบตามกรรมวาจาแล้วยังไม่ละ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

13กุลทูสกะภิกษุประทุษร้ายตระกูลและประพฤติไม่สมควร ถูกสงฆ์ตักเตือนแล้วยังไม่ละ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

ดูรายละเอียดสังฆาทิเสสทั้งหมด →

2

อนิยต

Aniyata

อาบัติที่ต้องวินิจฉัยตามข้อเท็จจริง

เรียกว่าอนิยตเพราะยังไม่กำหนดอาบัติแน่นอน ต้องพิจารณาสถานที่ พฤติการณ์ คำกล่าวของอุบาสิกาผู้ควรเชื่อถือ และคำรับของภิกษุ

1ปฐมอนิยตภิกษุนั่งกับหญิงสองต่อสองในที่ลับตาและลับหู อาจวินิจฉัยเป็นปาราชิก สังฆาทิเสส หรือปาจิตตีย์ตามข้อเท็จจริง

2ทุติยอนิยตภิกษุนั่งกับหญิงสองต่อสองในที่ไม่ลับตาแต่ลับหู อาจวินิจฉัยเป็นสังฆาทิเสสหรือปาจิตตีย์ตามข้อเท็จจริง

ดูรายละเอียดอนิยตทั้งหมด →

← กลับหน้าคัมภีร์สุตตวิภังค์

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka

พระวินัยปิฎก

Vinaya Piṭaka

อ่านพระวินัย →

พระสุตตันตปิฎก

อ่านพระสูตร →

พระอภิธรรมปิฎก

Abhidhamma Piṭaka

อ่านอภิธรรม →