พระไตรปิฎก

ตามกระแสแห่งภวตัณหา ผู้ดำเนินไปแล้ว สู่หนทางผิด ย่อมอยู่ห่างไกล ส่วนชน เหล่าใดกำหนดรู้ผัสสะด้วยปัญญา ยินดีแล้ว ในธรรมเป็นที่เข้าไปสงบ ชนแม้เหล่านั้น เป็นผู้หายหิว ดับรอบแล้ว เพราะการดับไป แห่งผัสสะ. [๓๙๗] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฯลฯ พึงตอบเขาว่า การพิจารณาเห็น เนือง ๆ ว่า ทุกข์อย่างใดอย่างหนึ่งทั้งหมด ย่อมเกิดขึ้นเพราะเวทนาเป็นปัจจัย นี้เป็นข้อที่ ๑ การพิจารณาเห็นเนือง ๆ ว่า เพราะเวทนานั่นเองดับเพราะสำรอก โดยไม่เหลือ ทุกข์จึงไม่เกิด นี้เป็นข้อที่ ๒ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้พิจารณา เห็นเนือง ๆ ซึ่งธรรมเป็นธรรม ๒ อย่างโดยชอบอย่างนี้ ฯลฯ จึงได้ตรัสคาถา ประพันธ์ต่อไปว่า ภิกษุรู้เวทนาอย่างใดอย่างหนึ่ง คือ สุขเวทนา หรือทุกข์เวทนากับอทุกขมสุข- เวทนา ที่มีอยู่ทั้งภายในและภายนอกว่า เวทนานี้เป็นเหตุแห่งทุกข์ มีความสูญสิ้น ไปเป็นธรรมดา มีความทรุดโทรมไปเป็น ธรรมดา ถูกต้องด้วยอุทยัพพยญาณแล้ว เห็นความเสื่อมไปอยู่ ย่อมรู้แจ่มแจ้ง ความ เป็นทุกข์ในเวทนานั้นอย่างนี้ เพราะเวทนา ทั้งหลายสิ้นไปนั้นเอง ทุกข์จึงไม่เกิด.