พระไตรปิฎก

บัณฑิตทั้งหลาย กล่าวสุขเวทนาและ ทุกขเวทนาใดว่า เป็นความยินดีและความ ไม่ยินดีในโลก ความพอใจย่อมเกิด เพราะ อาศัยสุขเวทนาและทุกขเวทนา สัตว์ในโลก เห็นความเสื่อมไปและความเกิดขึ้นในรูปทั้ง หลายแล้ว ย่อมกระทำการวินิจฉัย. ความโกรธ โทษแห่งการกล่าวมุสา และความสงสัยธรรมแม้เหล่านี้ เมื่อความ ยินดีและความไม่ยินดีทั้งสองอย่างนั่นแหละ มีอยู่ ก็ย่อมเกิดขึ้นได้ บุคคลผู้มีความสงสัย พึงศึกษาเพื่อทางแห่งญาณ ท่านผู้เป็นสมณะ รู้แล้ว จึงกล่าวธรรมทั้งหลาย. พระพุทธนิมิตตรัสถามว่า ความยินดีและความไม่ยินดี มีอะไร เป็นเหตุ เมื่อธรรมอะไรไม่มี ธรรมเหล่านี้ จึงไม่มี ขอพระองค์จงตรัสบอกอรรถ คือ ทั้งความเสื่อมไปและทั้งความเกิดขึ้น (แห่ง ความยินดีและความไม่ยินดี) นี่ว่า มีสิ่งใด เป็นเหตุ แก่ข้าพระองค์เถิด. พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า