พระไตรปิฎก

๖. อภัยเถรคาถา ว่าด้วยคาถาของพระอภัยเถระ [๑๖๓] ได้ยินว่า พระอภัยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้ อย่างนี้ว่า เราได้ฟังพระวาจาอันเป็นสุภาษิต ของพระ- พุทธเจ้า ผู้เป็นเผ่าพันธุ์ แห่งพระอาทิตย์ จึงได้รู้แจ้ง แทงตลอดซึ่งธรรมอันละเอียด เหมือนบุคคลยิงปลาย ขนทราย ด้วยลูกศร ฉะนั้น. อรรถกถาอภัยเถรคาถา คาถาของท่านพระอภัยเถระเริ่มต้นว่า สุตฺวา สุภาสิตํ วาจํ. เรื่องราวของท่านเป็นอย่างไร ? ได้ยินว่า ท่านบวชในศาสนาของพระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงพระนามว่า ปทุมุตตระ เป็นพระธรรมกถึก ในเวลาจะแสดงธรรม กล่าวชมพระผู้มีพระ- ภาคเจ้า ด้วยคาถา ๔ คาถาก่อน แล้วจึงแสดงธรรมในภายหลัง. ด้วยกำลัง แห่งบุญกรรมนั้น ขึ้นชื่อว่า การปฏิสนธิในอบาย ไม่เคยมีแก่ท่านตลอดแสน แห่งกัป. สมดังที่ท่านกล่าวคำเป็นคาถาไว้ว่า พระอภัยเถระ ผู้มีจิตเลื่อมใสแล้ว กล่าว สรรเสริญพระชินเจ้า ทรงพระนามว่า ปทุมุตตระ