พระไตรปิฎก

ท่านผู้นี้ ประสบความสุข ด้วยอาการอย่างนี้ คือ ด้วยการรบอย่างดี ด้วยความปรารถนา (ของกัล ยาณมิตร) ด้วยชัยชนะในสงคราม และด้วยพรหม จรรย์ ที่ประพฤติมาแล้ว ตามลำดับ. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า สุยุทฺเธน ความว่า ด้วยการรบอย่างดี กับกิเลสทั้งหลาย ด้วยอำนาจแห่งตทังคปหาน (การละได้ด้วยองค์นั้น) และวิกขัมภนปหาน (การละด้วยการข่มไว้). บทว่า สุยิฏฺเน ความว่า ด้วยธรรมทานเป็นที่สบาย ที่กัลยาณมิตร ทั้งหลายให้แล้ว ในระหว่าง ๆ. บทว่า สงฺคามวิชเยน จ ความว่า และ ด้วยชัยชนะในสงความที่ได้แล้ว ด้วยอำนาจแห่งสมุจเฉทปหาน (การละได้โดย เด็ดขาด). บทว่า พฺรหฺมจริยานุจิณฺเณน ความว่า ด้วยมรรคพรหมจรรย์ ชั้นยอด ที่พระพฤติมาแล้วตามลำดับ. บทว่า เอวายํ สุขเมธติ ความว่า ท่านพระขุชชโสภิตเถระนี้ ย่อมประสบ อธิบายว่า เสวยอยู่ซึ่งความสุขคือพระ นิพพานและความสุขอันเกิดแต่ผลสมาบัติ ด้วยประการอย่างนี้ คือ ด้วยประการ ดังที่กล่าวมาแล้ว. จบอรรถกถาขุชชโสภิตเถรคาถา