Tipitaka

พระไตรปิฎก

ฉบับมหามกุฏราชวิทยาลัย เล่มที่ 57 หน้าที่ 298

เล่ม มมร. 57 หน้า 298 ข้อ 260
ปลาตัวที่อยู่แม่น้ำคงคาก็งาม ตัวที่อยู่แม่น้ำยมุนาก็งาม แต่เรา งามยิ่งกว่าเจ้าทั้งสองเสียอีก เมื่อจะประกาศความนี้ จึงกล่าว คาถาแรกว่า :- ปลาชื่อคังเคยยะก็งาม และปลาชื่อว่า ยมุนา ก็งาม แต่บุรุษ ๔ เท้ามีปริมณฑลเพียงดังต้นไทร มีคอยาวหน่อยหนึ่งผู้นี้ ย่อมรุ่งเรืองกว่าใคร ทั้งหมด. ในบทเหล่านั้น บทว่า จตุปฺปทายํ พระเถระกล่าวหมายถึง ตัวท่านเองว่า บุรุษผู้นี้มี ๔ เท้า. บทว่า นิโคฺรธปริมณฺฑโล คือ มีปริมณฑลเพียงดังต้นไทรที่เกิดดีแล้ว. บทว่า อีสกายตคีโว คือมีคอยาวดุจงอนรถ. บทว่า สพฺเพว อติโรจติ ความว่า เต่า ผู้สมบูรณ์ด้วยทรวดทรงกล่าวว่า ผู้นี้ย่อมรุ่งเรืองยิ่งกว่าใคร ทั้งหมด คือเรานี่แหละงามเกินพวกท่านทั้งหมด. ปลาฟังคำเต่าแล้วกล่าวว่า เจ้าเต่าชั่วพ่อตัวดี เจ้าไม่ ตอบคำที่เราถามกลับไปตอบเป็นอย่างอื่นเสียนี่ แล้วกล่าวคาถา ที่ ๒ ว่า :- ท่านไม่บอกเหตุที่เราถาม เราถามอย่าง หนึ่งท่านบอกเสียอย่างหนึ่ง คนสรรเสริญตนเอง นี้ ไม่ชอบใจเราเลย. ในบทเหล่านั้น บทว่า อตฺตปฺปสํสโก ได้แก่ คนชอบ สรรเสริญตัวเอง คือ ยกย่องตัวเอง. บทว่า นายํ อสฺมาก รุจฺจติ
สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka