พระไตรปิฎก

๑๐. กันทคลกชาดก นกหัวขวานตายเพราะไม้แก่น [๒๖๙] ดูก่อนผู้เจริญ ต้นไม้ที่มีใบละเอียดมี หนามนี้เป็นต้นไม้อะไร เราเจาะเพียงครั้งเดียว ทำให้สมองศีรษะแตกได้. [๒๗๐] นกกันทคลกะตัวนี้ เมื่อเจาะหมู่ไม้อยู่ใน ป่า ได้เคยเที่ยวเจาะแต่ไม้แห้งที่ไม่มีแก่น ภาย หลังมาพบเอาต้นตะเคียนซึ่งมีกำเนิดเป็นไม้แก่น อันเป็นที่ทำลายสมองศีรษะ. จบ กันทคลชาดกที่ ๑๐ อรรถกถากันทคลกชาดกที่ ๑๐ พระศาสดาเมื่อประทับอยู่ ณ พระเวฬุวันมหาวิหาร ทรง ปรารภภิกษุเลียนเอาอย่างพระสุคต ตรัสพระธรรมเทศนานี้ มีคำเริ่มต้นว่า อมฺโภ โกนามยํ ลุทฺโท ดังนี้. เรื่องย่อมีอยู่ว่า ในครั้งนั้นพระศาสดาทรงสดับว่า พระ- เทวทัตได้เลียนเอาอย่างพระสุคต จึงตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เทวทัตเลียนอย่างเรา ถึงความพินาศ มิใช่ในบัดนี้เท่านั้น แม้ เมื่อก่อนเทวทัตก็ได้ถึงความพินาศมาแล้ว ทรงนำเรื่องอดีต มาตรัสเล่า.