พระไตรปิฎก

พระองค์จะพ้นจากบ่วงด้วยความเพียรอันผ่องแผ้วนั้น ได้โดยพลัน. [๒๐๓] นายพรานได้ฟังคำสุภาษิตของสุมุขหงส์ นั้น แล้วขนลุกชูชัน นอบน้อมอัญชลีแก่สุมุขหงส์ แล้วถามว่า เราไม่เคยได้ฟัง หรือไม่เคยได้เห็นนกพูด ภาษามนุษย์ได้ ท่านแม้จะเป็นนกก็พูดภาษาอัน ประเสริฐ เปล่งวาจาจากภาษามนุษย์ได้ พญาหงส์ตัว นี้เป็นอะไรกับท่านหรือ ท่านพ้นแล้วทำไมจึงเฝ้าหงส์ ตัวติดบ่วงอยู่ หงส์ทั้งหลายพากันละทิ้งไปหมด เพราะ เหตุใดท่านจึงยังอยู่ตัวเดียว. [๒๐๔] ดูก่อนนายพรานผู้เป็นศัตรูของนก พญาหงส์นั้นเป็นราชาของข้าพเจ้า ทรงตั้งข้าพเจ้าให้ เป็นเสนาบดี ข้าพเจ้าไม่สามารถจะละทิ้งพระองค์ซึ่ง เป็นอธิบดีของหงส์ ในคราวมีอันตรายได้ พญาหงส์ นี้เป็นนายของหมู่หงส์เป็นอันมาก และของข้าพเจ้า อย่าให้พระองค์ผู้เดียวพึงถึงความพินาศเสียเลย ดูก่อน นายพรานผู้สหาย เพราะเหตุที่พญาหงส์นี้เป็นนายของ ข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจึงยินดีรื่นรมย์อยู่. [๒๐๕] ดูก่อนหงส์ ท่านย่อมนอบน้อมก้อน อาหาร ชื่อว่ามีความประพฤติธรรมอันประเสริฐ ข้าพเจ้าจะปล่อยนายของท่าน ท่านทั้งสองจงไปตาม สบายเถิด.