พระไตรปิฎก

[๒๐๖] ดูก่อนสหาย ถ้าท่านดักหงส์และนกทั้ง หลายด้วยประโยชน์ของตน ข้าพเจ้าจะขอรับทักษิณา อภัยของท่านนี้ ดูก่อนนายพราน ถ้าท่านไม่ได้ดัก หงส์และนกทั้งหลายด้วยประโยชน์ของตน ท่านไม่มี อิสระ ถ้าท่านปล่อยเราทั้งสองเสีย ท่านก็ชื่อว่ากระทำ ความเป็นขโมย. [๒๐๗] ท่านเป็นคนรับใช้ของพระราชาพระองค์ ใด จงนำข้าพเจ้าไปให้ถึงพระราชาพระองค์นั้น ตาม ปรารถนาเถิด พระเจ้าสังยมนะจักทรงกระทำตาม พระประสงค์ ในพระราชนิเวศน์นั้น. [๒๐๘] นายพรานอันสุมุขหงส์กล่าวด้วยประ- การอย่างนี้แล้ว จึงเอามือทั้งสองประคองพญาหงส์ทอง ตัวมีสีดังทองคำ ค่อย ๆ วางลงในกรง นายพรานพา พญาหงส์ทั้งสอง ตัวมีผิวพรรณอันผุดผ่องคือ สุมุขหงส์ และพญาหงส์ธตรฐซึ่งอยู่ในกรงหลีกไป. [๒๐๙] พญาหงส์ธตรฐอันนายพรานนำไปอยู่ได้ กล่าวกะสุมุขหงส์ว่า ดูก่อนสุมุขะ เรากลัวนก ด้วย นางหงส์ตัวมีผิวพรรณดังทองคำ มีขาได้ลักษณะ นาง รู้ว่าเราถูกฆ่า ก็จักฆ่าตนเสียโดยแท้ ดูก่อนสุมุขะ ก็ ราชธิดาของพญาปากหงส์ นามว่าสุเหมา มีผิวงามดัง ทองคำจักร่ำไห้อยู่ เหมือนนางนกกระเรียนตัวกำพร้า ร่ำไห้อยู่ที่ริมฝั่งสมุทรฉะนั้นเป็นแน่.