พระไตรปิฎก

บทว่า ปฏิมลฺลํ ความว่า เป็นผู้ขัดขวางต่อสู้อยู่. บทว่า อิจฺฉนฺโต ความว่า หวังอยู่. บทว่า ปเลหิ ความว่า จงไป. บทว่า วชฺช ความว่า จงอย่ายืนอยู่. บทว่า คจฺฉ ความว่า เข้าไปหาใกล้ ๆ บทว่า อภิกฺกม ความว่า จงกระทำความบากบั่น. บทว่า โพธิยา มูเล ความว่า ที่ใกล้มหาโพธิพฤกษ์. บทว่า เย ปฏิเสนิกรา กิเลสา ความว่า กิเลสเหล่าใดอัน กระทำความเป็นปฏิปักษ์. บทว่า ปฏิโลมกรา ความว่า กระทำความเสื่อม. บทว่า ปฏิกณฺฏกกรา ความว่า กระทำความทิ่มแทง. บทว่า ปฏิปกฺขกรา ความว่า กระทำเป็นศัตรู คาถาที่เหลือต่อ จากนี้ มีความเกี่ยวเนื่องปรากฏแล้วทั้งนั้น. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า วิวาทิยนฺติ ความว่า ย่อมวิวาทกัน. บทว่า ปฏิเสนิกตฺตา ความว่า กิเลสที่ทำความขัดขวางกัน คำที่ ขัดแย้งกันโดยนัยว่า ท่านไม่รู้ธรรมวินัยนี้ เป็นต้น ชื่อวิวาท. บทว่า สหิตมฺเม ความว่า คำของเราประกอบด้วยประโยชน์. บทว่า อสหิตนฺเต ความว่า คำของท่านไม่ประกอบด้วยประโยชน์. บทว่า อธิจิณฺณนฺเต วิปราวตฺตํ ความว่า คำที่สั่งสมนั้นใด เป็นคำคล่องแคล่วด้วยสามารถเสวนะตลอดกาลนาน คำนั้นเปลี่ยนไปแล้ว เพราะอาศัยวาทะของเรา.