พระไตรปิฎก

บทว่า ครุโฬ เป็นชื่อโดยชาติ. บทว่า เวนเตยฺโย เป็นชื่อโดยโคตร. บทว่า ปเทเส ได้แก่ เอกเทส. บทว่า สารีปุตฺตสฺมา พึงทราบว่าท่านกล่าวถือเอาพระธรรมเสนา- บดีเถระทั้งหลายของพระพุทธเจ้าทั้งปวง ด้วยว่า พระสาวกที่เหลือทั้งหลาย ที่มีปัญญาเสมอด้วยพระธรรมเสนาบดีเถระ ไม่มี เหมือนอย่างที่ตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บรรดาภิกษุสาวกของเราผู้มีปัญญามาก สารีบุตรเป็น เลิศ และในอรรถกถาท่านกล่าวว่า :- ก็เหล่าสัตว์อื่น ๆ บรรดามี เว้นพระโลกนาถเสีย ย่อมมีปัญญาไม่ถึงเสี้ยวที่ ๖ ของพระสารีบุตร. บทว่า ผริตฺวา ความว่า พระพุทธญาณถึงปัญญาแม้ของเทวดา และมนุษย์ทั้งปวง คือแผ่คลุมปัญญาของเทวดาและมนุษย์ทั้งปวงเหล่านั้น ตั้งอยู่ตามฐาน. บทว่า อภิภวิตฺวา ความว่า ก้าวล่วงปัญญาแม้ของเทวดาและ มนุษย์ทั้งปวง ครอบงำบทธรรมที่ควรแนะนำทั้งหมดว่า แม้เป็นวิสัยของ เทวดา และมนุษย์เหล่านั้นตั้งอยู่ แต่ปาฐะในปฏิสัมภิทามรรคว่า อติฆํสิตฺวา ความว่า บด ขัดสี พระเถระแสดงเหตุที่ประจักษ์ของการแผ่คลุมตั้งอยู่ อย่างนี้ ด้วยบทว่า เยปิ เต เป็นต้น. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า ปณฺฑิตา ความว่า ผู้ประกอบด้วย ความเป็นบัณฑิต.