พระไตรปิฎก

บทว่า ทสหิ อกุสลกมฺมปเถหิ - โลกสันนิวาสประกอบด้วย อกุศลกรรมบถ ๑๐ อกุสลกรรมบถ ๑๐ เป็นไฉน ? อกุศลกรรมบถ ๑๐๑ เหล่านี้ คือ ปาณาติบาต ๑ อทินนาทาน ๑ กาเมสุมิจฉาจาร ๑ มุสาวาท ๑ ปิสุณาวาจา ๑ ผรุสวาจา ๑ สัมผัปปลาปะ ๑ อภิชฌา ๑ พยาบาท ๑ มิจฉาทิฏฐิ ๑. ในบทนั้นมีความดังนี้ ชื่อว่า อกุสลกัมมบถ เพราะอกุศล กรรมเหล่านั้นเป็นทางแห่งทุคติ. บทว่า สมนฺนาคโต คือ มีความพรั่งพร้อม. บทว่า ทสหิ สญฺโชเนหิ - โลกสันนิวาสถูกสังโยชน์ ๑. คล้องไว้. สังโยชน์ ๑๐ เป็นไฉน ? สังโยชน์ ๑๐๒ เหล่านี้ คือ กาม- ราคะ ๑ ปฏิฆะ ๑ มานะ ๑ ทิฏฐิ ๑ วิจิกิจฉา ๑ สีลัพพตปรามาส ๑ ภววาคะ ๑ อิสสา ๑ มัจฉริยะ ๑ อวิชชา ๑. บทว่า มิจฺฉตฺตา - โลกสันนิวาสดิ่งลง เพราะมิจฉัตตะได้กล่าว ไว้แล้ว. บทว่า ทสวตฺถุกาย มจฺฉาทิฏิยา - โลกสันนิวาสประกอบ ด้วยมิจฉาทิฏฐิ มีวัตถุ ๑๐. มิจฉาทิฏฐิ มีวัตถุ ๑๐ เป็นไฉน ? มิจฉาทิฏฐิ มีวัตถุ ๑๐๓ คือ ทานที่ให้แล้วไม่มีผล ๑ การบวงสรวง ไม่มีผล ๑ การบูชาไม่มีผล ๑ วิบากอันเป็นผลของกรรมที่ทำดีทำชั่ว ๑. ที. ปา. ๑๑/๔๗๐. ๒. อภิ. วิ.๓๕/๑๐๒๙. ๓. อภิ. วิ. ๓๕/๑๐๓๑.