Tipitaka>

พระไตรปิฎก

ฉบับมหาจุฬาราชวิทยาลัย เล่มที่ 25 หน้าที่ 138

<< | หน้าที่ 138 | >>
[๓๓๕] ตัณหาที่เลวทรามซ่านไปในโลกนี้

ครอบงำบุคคลใดไว้ได้

ความโศกย่อมเจริญแก่บุคคลนั้น

เหมือนหญ้าคมบางที่ถูกฝนตกรดแล้วเจริญงอกงามขึ้น ฉะนั้น

[๓๓๖] ส่วนบุคคลใดครอบงำตัณหาที่เลวทรามนั้น

ซึ่งล่วงได้ยากในโลกไว้ได้

ความโศกย่อมตกไปจากบุคคลนั้น

เหมือนหยาดน้ำกลิ้งตกไปจากใบบัว ฉะนั้น

[๓๓๗] เพราะเหตุนั้น เราขอเตือนท่านทั้งหลาย

ขอท่านทั้งหลายที่ประชุมกันในที่นี้ จงมีความเจริญ

ขอท่านทั้งหลายจงขุดรากเหง้าแห่งตัณหา

เหมือนคนต้องการหญ้าแฝกขุดหญ้าแฝก

มารอย่าได้ระรานท่านทั้งหลายอยู่ร่ำไป

เหมือนกระแสน้ำระรานไม้อ้อ ฉะนั้น

๒. สูกรโปติกาวัตถุ


เรื่องลูกสุกรตัวเมีย


(พระผู้มีพระภาคตรัสพระคาถานี้แก่ภิกษุทั้งหลาย ดังนี้)

[๓๓๘] ต้นไม้ เมื่อรากยังแข็งแรง ยังไม่ถูกทำลาย

แม้ลำต้นถูกตัดแล้ว ก็งอกขึ้นได้ใหม่ ฉันใด

ความทุกข์นี้ เมื่อบุคคลขจัดตัณหานุสัยไม่ได้ขาด

ก็ย่อมเกิดขึ้นเรื่อย ๆ ฉันนั้น

๑ ขุดรากเหง้า หมายถึงขุดรากเหง้าแห่งตัณหาอันเป็นไปในทวาร ๖ นี้ ด้วยญาณอันสัมปยุตด้วยอรหัตตมรรค (ขุ.ธ.อ. ๘/๗)
๒ ธรรมบทข้อ ๓๓๔-๓๓๗ นี้ ดูเทียบ ขุ.เถร. (แปล) ๒๖/๓๙๙-๔๐๒/๔๐๘-๔๐๙

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka