Tipitaka>

พระไตรปิฏก

ฉบับมหาจุฬาราชวิทยาลัย เล่มที่ 25 หน้าที่ 624

<< | หน้าที่ 624 | >>
มีปัญญาบริสุทธิ์ ก้าวพ้นธรรมดำและธรรมขาว ได้แล้ว

เป็นผู้คงที่ ผู้ดำรงตนอยู่เช่นนั้น

พระพุทธเจ้าทั้งหลายตรัสเรียกว่า บัณฑิต

[๕๓๓] บุคคลรู้ธรรมทั้งของอสัตบุรุษและสัตบุรุษ

ทั้งภายในและภายนอกในโลกทั้งปวง

ล่วงพ้นกิเลสเครื่องข้องและตัณหาดุจข่ายได้แล้ว

ควรได้รับความเคารพบูชาจากเทวดาและมนุษย์

บุคคลนั้น พระพุทธเจ้าทั้งหลายตรัสเรียกว่า มุนี

{๓๖๙} ลำดับนั้น สภิยปริพาชก ฯลฯ ได้ทูลถามปัญหากับพระผู้มีพระภาคเป็นข้อ ต่อไปว่า

[๕๓๔] บุคคลบรรลุอะไร บัณฑิตจึงเรียกว่า ผู้จบเวท

บุคคลปฏิบัติอย่างไร บัณฑิตจึงเรียกว่า ผู้รู้ตาม

บุคคลประพฤติตนอย่างไร บัณฑิตจึงเรียกว่า ผู้มีความเพียร

และบุคคลตัดอะไรได้ บัณฑิตจึงเรียกว่า บุรุษอาชาไนย

ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์ทูลถามปัญหาแล้ว

ขอพระองค์โปรดตรัสพยากรณ์ปัญหาที่ทูลถามด้วยเถิด

(พระผู้มีพระภาคตรัสตอบดังนี้)

[๕๓๕] สภิยะ บุคคลเลือกเฟ้นเวท ทั้งสิ้น

ของสมณพราหมณ์ทั้งหลายที่มีอยู่

ปราศจากราคะในเวทนาทั้งปวง

ก้าวล่วงเวททั้งปวงได้แล้ว

บุคคลนั้น บัณฑิตเรียกว่า ผู้จบเวท

๑ ธรรมดำและธรรมขาว หมายถึงบาปและบุญ (ขุ.สุ.อ. ๒/๕๓๒/๒๕๕)
๒ ดูเทียบ ขุ.จู. (แปล) ๓๐/๒๑/๑๒๙
๓ เวท ในที่นี้หมายถึงศาสตร์ความรู้ของสมณพราหมณ์ทั้งหมด (ขุ.สุ.อ. ๒/๕๓๕/๒๕๕)
๔ เวท ในที่นี้หมายถึงมัคคญาณ ๔ (ขุ.สุ.อ. ๒/๕๓๕/๒๕๕)

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka