ฉบับ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสโภ)
แต่อย่างไรก็ตาม วิธีแผ่เมตตาไปทั่วทิศและทั่วโลกที่แสดงมานี้ จะสำเร็จเป็นไปได้ก็เฉพาะแต่โยคีบุคคลผู้ได้บรรลุถึงขั้นอัปปนาสมาธิ ด้วยอำนาจแห่งปฐมฌานเป็นต้นเท่านั้น
[๒๕๕] ก็แหละ วิธีการแผ่เมตตาไปทั่วทิศและทั่วโลกที่แสดงมานี้ ย่อมสำเร็จเป็นไปได้เฉพาะแต่โยคีบุคคลผู้ได้บรรลุถึงขั้นอัปปนาฌานแล้ว ฉันใด แม้วิธีการแผ่เมตตาที่ท่านแสดงไว้ในคัมภีร์ปฏิสัมภิทามรรค ๓ อย่าง ดังจะแสดงต่อไปนี้ ก็สำเร็จเป็นไปได้เฉพาะแต่โยคีบุคคลผู้ได้บรรลุถึงขั้นอัปปนาฌานแล้วเช่นเดียวกัน คือ เมตตาเจโตวิมุตติที่แผ่ไปโดยไม่เจาะจงบุคคล ซึ่งเรียกว่า อโนธิโสผรณา โดยอาการ ๕ นัยอย่างหนึ่ง เมตตาเจโตวิมุตติที่แผ่ไปโดยเจาะจงบุคคล ซึ่งเรียกว่า โอธิโสผรณา โดยอาการ ๗ นัยอย่างหนึ่ง เมตตาเจโตวิมุตติที่แผ่ไปในทิศซึ่งเรียกว่า ทิสาสรณา โดยอาการ ๑๐ นัยอย่างหนึ่ง ฉะนี้
อย่างไรก็ตาม ผู้ปฏิบัติพึงศึกษาให้เข้าใจในวิธีการแผ่เมตตาไม่เจาะจงบุคคลโดยอาการ ๕ เจาะจงบุคคลโดยอาการ ๗ และวิธีแผ่ไปในทิศโดยอาการ ๑๐ ตามที่ท่านแสดงไว้ในคัมภีร์ปฏิสัมภิทามรรคนั้น เพื่อถือเป็นหลักปฏิบัติต่อไปนี้
๑. สพฺเพ สตฺตา อเวรา โหนฺตุ, อพฺยาปชฺฌา โหนฺตุ, อนีฆา โหนฺตุ, สุขี อตฺตานํ ปริหรนฺตุ. ขอสัตว์ทั้งปวง จงอย่าผูกเวรกัน, จงอย่าเบียดเบียนกัน, จงอย่ามีทุกข์, จงมีสุขประคองตนไปให้รอดเถิด
๑ ขุ. ป. (ไทย) ๓๑/๒๒/๖๐-๖๑