พระไตรปิฎก

ภาคเจ้าตรัสเรียกภิกษุทั้งหลาย. . . แล้วได้ตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุรุษพึงวางก้อนดินเท่าเมล็ดกระเบา ๗ ก้อนไว้ที่แผ่นดินใหญ่ เธอจะ สำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน ก้อนดินเท่าเมล็ดกระเบา ๗ ก้อนที่บุรุษวาง ไว้กับแผ่นดินใหญ่ ไหนจะมากกว่ากัน ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า ข้าแต่ พระองค์ผู้เจริญ แผ่นดินใหญ่นี้แหละมากกว่า ก้อนดินเท่าเมล็ดกระเบา ๗ ก้อนที่บุรุษวางไว้มีประมาณน้อย ก้อนดินเท่าเมล็ดกระเบา ๗ ก้อนที่ บุรุษวางไว้ เมื่อเทียบเข้ากับแผ่นดินใหญ่ ไม่เข้าถึงเสี้ยวที่ ๑๐๐ เสี้ยวที่ ๑,๐๐๐ เสี้ยวที่ ๑๐๐,๐๐๐ แม้ฉันใด. [๓๒๐] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกันแล ฯ ล ฯ การ ได้ธรรมจักษุให้สำเร็จประโยชน์ใหญ่อย่างนี้. จบปฐมปฐวีสูตรที่ ๕ อรรถกถาปฐมปฐวีสูตร ในปฐมปฐวีสูตรที่ ๕ มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้. บทว่า มหาปวิยา ความว่า ยกขึ้นไว้บนแผ่นดินใหญ่ภายใน จักรวาล. บทว่า โกลฏฺิมตฺติโย ได้แก่ประมาณเท่าเมล็ดกระเบา. บทว่า คุฬิกา ได้แก่ก้อนดินเหนียว. บทว่า อุปนิกฺขิเปยฺย ความว่า พึงวาง ไว้ในที่หนึ่ง. จบอรรถกถาปฐมปฐวีสูตรที่ ๕