พระไตรปิฎก

การสำรอกโดยไม่เหลือ สังขารจึงดับ เพราะสังขารดับ วิญญาณจึงดับ ฯลฯ ความดับแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ ย่อมมีด้วยอาการอย่างนี้. ฉ. ดูก่อนท่านอานนท์ ท่านเหล่าใดมีการกล่าวสอนอย่างนี้ ท่านเหล่านั้นเป็นผู้อนุเคราะห์ มุ่งประโยชน์ กล่าวสอนและพร่ำสอน เพื่อนพรหมจรรย์ทั้งหลาย ก็แลผมเองได้ฟังธรรมเทศนานี้ ของ ท่านอานนท์แล้ว เข้าใจธรรมได้อย่างแจ่มแจ้ง. จบ ฉันนสูตรที่ ๘ อรรถกถาฉันนสูตรที่ ๘ พึงทราบวินิจฉัยในฉันนสูตรที่ ๘ ดังต่อไปนี้ :- พระฉันนเถระ บทว่า อายสฺมา ฉนฺโน ได้แก่ พระฉันนเถระ เกิดในวันเดียว กับพระตถาคตเจ้า ในวันที่พระตถาคตเจ้าเสด็จออกมหาภิเนษกรมณ์ ก็โดยเสด็จออกไปด้วย ครั้นเวลาต่อมา ได้บรรพชาในสำนักพระศาสดา แล้ว กลับมีปกติลบหลู่ตีเสมอ อย่างนี้ว่า พระพุทธเจ้าของเรา พระธรรม ของเรา กระทบกระทั่งเพื่อนสพรหมจารีด้วยวาจาหยาบคาย. บทว่า อปาปุรณํ๑ อาทาย คือ ถือเอาลูกกุญแจ. ๑. พ. อวาปุรณํ.