พระไตรปิฎก

๕. ปัญจาวุธชาดก ว่าด้วยการบรรลุธรรมอันเกษม [๕๕] นรชนใดมีจิตไม่ท้อถอย มีใจไม่หดหู่ เจริญกุศลธรรม เพื่อบรรลุธรรม อันเป็นแดน เกษมจากโยคะ นรชนนั้น พึงบรรลุธรรมเป็นที่ สิ้นสังโยชน์ทั้งปวงโดยลำดับ. จบ ปัญจาวุธชาดกที่ ๕ อรรถกถาปัญจาวุธชาดกที่ ๕ พระบรมศาสดา เมื่อประทับอยู่ ณ พระเชตวันมหา- วิหาร ทรงปรารภภิกษุมีความเพียรย่อหย่อนรูปหนึ่ง ตรัส พระธรรมเทศนานี้ มีคำเริ่มต้นว่า โย อลีเนน จิตฺเตน ดังนี้. พระบรมศาสดา ตรัสเรียกภิกษุนั้นมาแล้ว ตรัสถามว่า ดูก่อนภิกษุ จริงหรือที่เขาว่า เธอเป็นผู้มีความเพียรย่อหย่อน เมื่อเธอกราบทูลว่า จริงพระเจ้าข้า จึงตรัสว่า ดูก่อนภิกษุ แม้ในกาลก่อน บัณฑิตทั้งหลาย กระทำความเพียรในที่ ๆ ควร ประกอบความเพียร ก็ได้บรรลุถึงราชสมบัติได้ แล้วทรงนำ เอาเรื่องในอดีตมาสาธก ดังต่อไปนี้.