พระไตรปิฎก

ก็เรื่องทั้งที่เป็นปัจจุบันและเป็นอดีต ได้ให้พิสดารแล้วในสีล- วีมังสชาดก เอกนิบาต ในหนหลัง. แต่ในที่นี้ มีเรื่องว่า เมื่อ พระเจ้าพรหมทัตครองราชสมบัติในพระนครพาราณสี ปุโรหิตของ พระองค์คิดว่า จักทดลองศีลของตน จึงหยิบเอากหาปณะหนึ่งๆ ไป ๒ วัน จากแผ่นกระดานสำหรับนับเงิน ครั้นในวันที่สาม พวก ราชบุรุษจับพราหมณ์นั้น โดยหาว่าเป็นโจร นำไปยังสำนักของพระ- ราชา. ในระหว่างทางได้เห็นหมองูกำลังเล่นงูอยู่. ลำดับนั้น พระ- ราชาตรัสถามพราหมณ์นั้นว่า เพราะเหตุไร ท่านจึงได้กระทำอย่างนี้ ? พราหมณ์กราบทูลว่า ขอเดชะ เพราะข้าพระพุทธเจ้าประสงค์จะทด- ลองศีลของตน พระเจ้าข้า แล้วจึงกล่าวคาถานี้ว่า :- ได้ทราบว่า ศีลเท่านั้นงดงาม ศีลยอด เยี่ยมในโลก ท่านจงดูซี งูใหญ่มีพิษอัน ร้ายแรง ยังไม่เบียดเบียนผู้อื่น ด้วยรู้สึกตัว ว่าเป็นผู้มีศีล. เราจักสมาทานศีลที่บัณฑิตรับรองแล้ว ว่า เป็นความปลอดภัยในโลก เป็นคุณชาติ เครื่องให้บัณฑิตเรียกบุคคลผู้ประพฤติตาม ข้อปฏิบัติของพระอริยะ ว่าเป็นผู้มีศีล.