พระไตรปิฎก

[๘๑๗] บุคคลควรเรียนวิชาที่ควรเรียนทุกอย่าง ไม่ว่าจะเลว ดี หรือปานกลางก็ตาม บุคคล ควรรู้ประโยชน์ของวิชาที่เรียนทุกอย่าง แต่ ไม่ควรประกอบทั้งหมด ศิลปที่ศึกษาแล้ว นำประโยชน์ให้ในเวลาใด แม้เวลาเช่นนั้น ย่อมมีแท้. จบ มูสิกชาดกที่ ๓ อรรถกถามูสิกชาดกที่ ๓ พระศาสดาเมื่อประทับอยู่ ณ พระเวฬุวันวิหาร ทรงปรารภ พระเจ้าอชาตศัตรู จึงตรัสพระธรรมเทศนานี้ มีคำเริ่มต้นว่า กุหึ คตา กตฺถ คตา ดังนี้. เรื่องปัจจุบันได้ให้พิสดารมาแล้วในถุสชาดก ในหนหลังนั่นแล ส่วนในชาดกนี้ พระศาสดาทรงเห็นพระราชาทรงหยอกเล่นกับพระ- โอรสพลาง ทรงฟังธรรมพลางอย่างนั้น ทรงทราบว่า ภัยจักเกิดขึ้น แก่พระราชา เพราะอาศัยพระโอรสนั้น จึงตรัสว่า มหาบพิตร พระราชาครั้งเก่าก่อนทั้งหลาย ทรงรังเกียจสิ่งที่ควรรังเกียจ ได้ทรง การทำโอรสของพระองค์ไว้ ณ ส่วนข้างหนึ่ง ด้วยทรงดำริว่า พระโอรสจงครองราชสมบัติในเวลาเราแก่ชราตามัว แล้วทรงนำเอา เรื่องในอดีตมาสาธก ดังต่อไปนี้ :-