พระไตรปิฎก

อนาปัตติวาร [๓๔๘] ไม่หวงตระกูล บอกโทษเท่าที่มีอยู่ ๑ วิกลจริต ๑ อาทิ- กัมมิกา ๑ไม่ต้องอาบัติแล. อารามวรรค สิกขาบทที่ ๕ จบ อรรถกถาอารามวรรค สิกขาบทที่ ๕ วินิจฉัยในสิกขาบทที่ ๕ พึงทราบดังนี้:- ความหวงแหนตระกูล ชื่อว่า ความตระหนี่ตระกูล. ความตระหนี่ ตระกูลมีแก่ภิกษุณีนั้น เหตุนั้น ภิกษุณีนั้น จึงชื่อว่า ผู้มีความตระหนี่ตระกูล อีกอย่างหนึ่ง ชื่อว่าเป็นคนตระหนี่ตระกูล เพราะอรรถว่าพระพฤติตัวเป็นคน หวงแหนสกุล. สองบทว่า กุลสฺส อวณฺณํ ได้แก่ กล่าวโทษว่า ตระกูลนั้น ไม่มีศรัทธา ไม่เลื่อมใส. สองบทว่า ภิกฺขุนีนํ อวณฺณํ ได้แก่ กล่าวโทษของพวกภิกษุณี ว่า พวกภิกษุณี เป็นผู้ทุศีล มีธรรมลามก. สองบทว่า สนฺตํเยว อาทีนวํ ได้แก่ บอกโทษมิใช่คุณที่มีอยู่ ของตระกูล หรือของพวกภิกษุณี. คำที่เหลือ ตื้นทั้งนั้น. สิกขาบทนี้ มีสมุฏฐาน ๓ เป็นกิริยา สัญญาวิโมกข์ สจิตตกะ โลกวัชชะ กายกรรม วจีกรรม อกุศลจิต เป็นทุกขเวทนา แล. อรรถกถาอารามวรรค สิกขาบทที่ ๕ จบ