พระไตรปิฎก

ว่า ตรฺหากายา - กองตัณหา เพราะประกอบ กาย ศัพท์ ด้วยอรรถ ว่าหมู่. แม้เมื่อกล่าวว่า ตัณหากายา ก็คือตัณหานั่นเอง. บทว่า รชฺชติ - ย่อมกำหนัด คือ กำหนัดยินดีในอารมณ์ด้วย ตนเอง. บทว่า ฉหิ ทิฏฺิคเตหิ - ด้วยทิฏฐิ ๖ ท่านกล่าวไว้แล้วใน สัพพาสวสูตร. ในสูตรนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า เมื่อภิกษุมนสิการ โดยไม่แยบคายอย่างนี้ ทิฏฐิ ๖ อย่างใดอย่างหนึ่งย่อมเกิดขึ้น. คือทิฏฐิ โดยความจริง โดยความมั่นคง ย่อมเกิดแก่ภิกษุ นั้นว่า อตฺถิ เม อตฺตา - อัตตาของเรามีอยู่. ทิฏฐิ โดยความจริง โดยความเชื่อถือได้ ย่อมเกดแก่ ภิกษุนั้นว่า นตฺถิ เม อตฺตา - อัตตาของเราไม่มี. ทิฏฐิ ฯลฯ ย่อมเกิดขึ้นแก่ภิกษุนั้นว่า อตฺตนาว อตฺตานํ สญฺชานามิ - เรารู้จักอัตตาด้วยตนเอง. ทิฏฐิ ฯลฯ ย่อมเกิดแก่ภิกษุนั้นว่า อตฺตนาว อตฺตานํ สญฺชานามิ - เรารู้จักอัตตาด้วยอนัตตา. หรือทิกฏฐิ ฯลฯ ย่อมเกิดแก่ภิกษุนั้นว่า อนตฺตนาว อตฺตานํ สญฺชานามิ - เรารู้จักอัตตาด้วยอนัตตา. ก็อีกอย่างหนึ่ง ทิฏฐิย่อมมีแก่ภิกษุนั้น อย่างนี้ว่า