พระไตรปิฎก

๒. สังขพราหมณจริยา ว่าด้วยจริยาวัตรของสังพราหมณ์ [๒] อีกเรื่องหนึ่ง เมื่อเราเป็นพราหมณ์มีนามว่า สังขะ ต้องการจะข้ามมหาสมุทรไปอาศัยปัฏ- ฏนคามอยู่ ในกาลนั้น เราได้เห็นพระปัจเจก- พุทธเจ้าผู้รู้เอง ใคร ๆ ชนะไม่ได้ ซึ่งเดินสวน ทางมาตามทางกันดาร บนภาคพื้นอันแข็ง ร้อน จัด ครั้นเราเห็นท่านเดินสวนทางมา จึงคิด เนื้อความนี้ว่า บุญเขตนี้มาถึงแก่เราผู้เป็นสัตว์ ที่ต้องการบุญ เปรียบเหมือนบุรุษชาวนา เห็น นาอันเป็นอู่ข้าวอู่น้ำ ( เป็นที่น่ายินดีมาก) ไม่ปลูกพืชลงในนานั้น เขาชื่อว่าเป็นผู้ไม่ต้อง การด้วยข้าวเปลือกฉันใด เราก็ฉันนั้นเหมือน กัน เป็นผู้ต้องการบุญ เห็นเขตบุญอันประ- เสริฐสุดแล้ว ถ้าไม่ทำบุญ คือสักการะ เราก็ชื่อ ว่าเป็นผู้ไม่ต้องการบุญ เปรียบเหมือนอำมาตย์ ต้องการจะให้ชนชาวเมืองของพระราชายินดี แต่ไม่ให้ทรัพย์และข้าวเปลือกแก่เขา ก็ย่อม