พระไตรปิฎก

ส. จตุตถฌาน ก็สหรคตด้วยสุข หรือ ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. โยคีบุคคลเลื่อนสู่จตุตถฌานจากตติยฌาน หรือ ? ป. ถูกแล้ว. ส. ตติยฌานอันนั้น จตุตถฌานก็อันนั้นแล หรือ ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ [๑๗๕๔] ป. ไม่พึงกล่าวว่า โยคีบุคคลเลื่อนสู่ฌานอันหนึ่งจาก ฌานอันหนึ่ง หรือ ? ส. ถูกแล้ว. ป. พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสไว้ว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ สงัดแล้วจากกามเทียว ฯลฯ เข้าถึงจตุตถฌานอยู่ ดังนี้ เป็นสูตรมีอยู่จริง มิใช่หรือ ? ส. ถูกแล้ว. ป. ถ้าอย่างนั้น โยคีบุคคลก็เลื่อนสู่ฌานหนึ่งจากฌาน หนึ่ง น่ะสิ. ฌานสังกันติกถา จบ อรรถกถาฌานสังกันติกถา ว่าด้วย การเลื่อนฌาน บัดนี้ ชื่อว่าเรื่องการเลื่อนฌาน คือการเปลี่ยนจากฌานหนึ่งไปสู่ ฌานหนึ่ง. ในเรื่องนั้น ชนเหล่าใดมีความเห็นผิดดุจจลัทธินิกายมหิสสาสกะ และนิกายอันธกะบางพวกว่า โยคีบุคคลย่อมเลื่อนจากฌานมาสู่ฌาน