ขันธ์ทั้งหลายที่เป็นอัพยากตวิบาก และอัพยากกิริยา อาศัยหทย-
วัตถุเกิดขึ้น.
๘. กุศลธรรม อาศัยอัพยากตธรรมเกิดขึ้น เพราะ
นอธิปติปัจจัย
คือ ขันธ์ทั้งหลายทั้งที่เป็นกุศล อาศัยหทยวัตถุเกิดขึ้น ฯ ลฯ
นอธิปติปัจจัย พึงนับได้ ๑๗ วาระ เหมือนสหชาตปัจจัย ในอนุโลม.
[๒๘๖] อัพยากตธรรม อาศัยกุศลธรรมเกิดขึ้น เพราะนอนันตร-
ปัจจัย... เพราะนสมนันตรปัจจัย...เพราะนอัญญมัญญปัจจัย... เพราะ
นอุปนิสสยปัจจัย...เพราะนปุเรชาตปัจจัย.
[๒๘๗] กุศลธรรม อาศัยกุศลธรรมเกิดขึ้น เพราะนปัจฉาชาต-
ปัจจัย... เพราะนอาเสวนปัจจัย
พึงให้พิสดารเหมือนอย่างปฏิจจวาระ.
[๒๘๗] กุศลธรรม อาศัยกุศลธรรมเกิดขึ้น เพราะนปัจฉาชาต-
ปัจจัย... เพราะนอาเสวนปัจจัย
ฯลฯ จักขุวิญญาณ อาศัยจักขายตนะเกิดขึ้น ฯลฯ
เพราะนปัจฉชาตปัจจัยก็ดี เพราะนอาเสวนปัจจัยก็ดี มี ๑๗
วาระ ครบบริบูรณ์ พึงให้พิสดารเหมือนอย่างสหชาตปัจจัยในอนุโลม.
[๒๘๘] ๑. กุศลธรรม อาศัยกุศลธรรมเกิดขึ้น เพราะนกัมมปัจจัย
คือ กุศลเจตนา อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นกุศลเกิดขึ้น.
๒. อกุศลธรรม อาศัยอกุศลธรรมเกิดขึ้น เพราะนกัมม-
ปัจจัย