Tipitaka>

พระไตรปิฎก

ฉบับมหาจุฬาราชวิทยาลัย เล่มที่ 21 หน้าที่ 139

<< | หน้าที่ 139 | >>
๕. อสุรวรรค


หมวดว่าด้วยบุคคลเหมือนอสูรและเทวดา


๑. อสุรสูตร


ว่าด้วยบุคคลเหมือนอสูรและเทวดา


{๙๑} [๙๑] พระผู้มีพระภาคตรัสว่า ภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ จำพวกนี้มีปรากฏ อยู่ในโลก

บุคคล ๔ จำพวกไหนบ้าง คือ

๑. บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนอสูร

๒. บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนเทวดา

๓. บุคคลเหมือนเทวดา มีบริวารเหมือนอสูร

๔. บุคคลเหมือนเทวดา มีบริวารเหมือนเทวดา

บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนอสูร เป็นอย่างไร

คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้ทุศีล มีธรรมเลวทราม แม้พวกพ้องของเขาก็ เป็นผู้ทุศีล มีธรรมเลวทราม บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนอสูร เป็นอย่างนี้แล

บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนเทวดา เป็นอย่างไร

คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้ทุศีล มีธรรมเลวทราม แต่พวกพ้องของเขาเป็น ผู้มีศีล มีกัลยาณธรรม บุคคลเหมือนอสูร มีบริวารเหมือนเทวดา เป็นอย่างนี้แล

บุคคลเหมือนเทวดา มีบริวารเหมือนอสูร เป็นอย่างไร

คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้มีศีล มีกัลยาณธรรม แต่พวกพ้องของเขา เป็น ผู้ทุศีล มีธรรมเลวทราม บุคคลเหมือนเทวดา มีบริวารเหมือนอสูร เป็นอย่างนี้แล

๑ กัลยาณธรรมหมายถึงธรรมดีหรือธรรมที่สะอาด เพราะกำจัดธรรมที่ไม่สะอาดมีราคะเป็นต้นได้ (องฺ.ทุก.อ. ๒/๔๙/๕๕, องฺ.จตุกฺก.อ. ๒/๗๘/๓๖๑,องฺ.จตุกฺก.ฏีกา ๒/๗๘/๓๙๓ [อีกนัยหนึ่ง หมายถึงเบญจธรรม ธรรม ๕ ประการ คือ (๑) เมตตากรุณา (๒) สัมมาอาชีวะ (๓) กามสังวร (สำรวมในกาม) (๔) สัจจะ (๕) สติสัมปชัญญะ บางแห่งว่าแปลกไปบางข้อ คือ (๒) ทาน (๓) สทารสันโดษ(พอใจเฉพาะภรรยาของตน) (๕) อัปปมาทะ (ความไม่ประมาท) และธรรม ๕ ประการนี้ควรประพฤติคู่กันไปกับการรักษาเบญจศีล]

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka