visuddhimagga>

คัมภีร์วิสุทธิมรรค

ฉบับ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสโภ)

<< | หน้าที่ 1129 | >>

๔. ตรัสเรียกไว้ใน โปฏฐปาทสูตร ว่า “สัญญัคคะ” ด้วยพระดำรัสอย่างนี้ว่า “สญฺญา โข โปฏฐปาท ปรม อุปปชฺชติ ปจฺฉา ญาณํ” แปลว่า “โปฏฐปาทะสัญญา (สัญญัคคะ) แลเกิดก่อน ญาณเกิดภายหลัง” ดังนี้

๕. พระสารีบุตรเถระเรียกไว้ใน ทสุตตสูตร ว่า “ปาริสุทธิปราณียังคะ องค์เป็นที่ตั้งแห่งความเพียรเพื่อความบริสุทธิ์” ด้วยคำอย่างนี้ว่า “ปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิ ปาริสุทธิปราณียุงฺค” แปลว่า “ปาริสุทธิปราณียังคะ คือปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิ” ดังนี้

๖. กล่าวไว้ใน ปฏิสัมภิทามรรค โดย ๓ ชื่ออย่างนี้ “มุญจิตุกัมยตาใด ๑ ปฏิสังขานุปัสสนาใด ๑ และสังขารุเปกขาใด ๑ ธรรม (๓ อย่าง) นี้ มีความหมายอย่างเดียวกัน พยัญชนะเท่านั้นที่ต่างกัน” ดังนี้

๗. ตรัสไว้ในคัมภีร์ ปัฏฐาน โดยชื่อ ๓ ชื่อ ด้วยพระดำรัสอย่างนี้ว่า “อนุโลมํ โคตรภูสฺส อนุโลมํ โวทานสฺส” แปลว่า “อนุโลม (ญาณ) เป็นปัจจัยโดยอนันตรปัจจัยแก่โคตรภู (ญาณ) อนุโลม(ญาณ) เป็นปัจจัยโดยอนันตรปัจจัยแก่โวทาน” ดังนี้

๘. ท่านพระสารีบุตรเถระเรียกไว้ใน รถวินีตสูตร ว่า “ปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิ” ด้วยคำอย่างนี้ว่า “กิ ปนาวุโส ปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธูติ ภควติ พรหมจริยํ วุสติ” แปลว่า อาวุโส แต่ว่าท่านอยู่พรหมจรรย์ในพระผู้มีพระภาค เพื่อปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิหรือ” ดังนี้

๑ ดูเทียบ ที. สี. (ไทย) ๙/๒๖๑/๑๘๑

๒ ดูเทียบ ขุ. ป. (ไทย) ๓๑/๒๒๘/๓๘๔

๓ ดูเทียบ ม. มู. (ไทย) ๑๒/๒๘๕/๒๖๓ ควรอธิบาย วุฏฐานคามินีวิปัสสนา คล้ายกันนี้ ในปัญจสุทธิ, ทุติยภาค, (บาลี) น. ๑๕๑-๑๕๒

๔ ดูเทียบ ที. ปา. (ไทย) ๑๑/๑๕๙/๑๑๙

๕ ดูเทียบ อภิ. ป. (ไทย) ๔๐/๘๑๘/๒๖๕

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka