ฉบับ พระคันธสาราภิวงศ์ แปล
(ความสงบแห่งกองเจตสิก) จิตตปัสสัทธิ (ความสงบแห่งจิต) กายลหุตา (ความเบาแห่งกองเจตสิก) จิตตลหุตา (ความเบาแห่งจิต) กายมุทุตา (ความอ่อนแห่งกองเจตสิก) จิตตมุทุตา (ความอ่อนแห่งจิต) กายกัมมัญญตา (ความควรแก่การงานแห่งกองเจตสิก) จิตตกัมมัญญตา (ความควรแก่การงานแห่งจิต) กายปาคุญญตา (ความคล่องแคล่วแห่งกองเจตสิก) จิตตปาคุญญตา (ความคล่องแคล่วแห่งจิต) กายชุกตา (ความเที่ยงตรงแห่งกองเจตสิก) และจิตตชุกตา (ความเที่ยงตรงแห่งจิต) ชื่อว่า โสภณสาธารณเจตสิก
[โสภณสาธารณเจตสิก คือ เจตสิกที่ประกอบกับโสภณจิตทุกดวง สุดแต่ว่าจะมีกำลังมากหรือน้อย]
๗. เจตสิก ๓ ดวง คือ สัมมาวาจา (การกล่าวชอบ) สัมมากัมมันตะ (การกระทำชอบ) และสัมมาอาชีวะ (การเลี้ยงชีพชอบ) ชื่อว่า วิรตีเจตสิก
[วิรตีเจตสิก คือ เจตสิกที่ทำให้งดเว้นทุจริตต่างๆ]
๘. กรุณา (ความสงสาร) และมุทิตา (ความพลอยยินดี) คือเจตสิกที่รวมเรียกว่า อัปปมัญญาเจตสิก และเมื่อรวมกับปัญญินทรีย์ (ความฉลาดรอบรู้) จะได้เจตสิกทั้งหมด ๒๕ ดวง พึงทราบเรียกชื่อว่า โสภณเจตสิก อย่างนี้แล
[สรุปว่า โสภณเจตสิกมี ๒๕ ดวง ดังนี้
- โสภณสาธารณเจตสิก ๑๙ ดวง
- วิรตีเจตสิก ๓ ดวง
- อัปปมัญญาเจตสิก ๒ ดวง
- ปัญญินทรีย์เจตสิก ๑ ดวง]
๙. อนึ่ง [สรุปเจตสิกทั้งหมด]ได้ด้วยอัถยคำดังนี้ ท่านกล่าวเจตสิก ๕๒ ดวง คือ อัญญสมานเจตสิก ๑๓ ดวง อกุศลเจตสิก ๑๔ ดวง และ โสภณเจตสิก ๒๕ ดวง