ฉบับ พระคันธสาราภิวงศ์ แปล
ในบรรดาผู้มาสู่กามภูมินี้คราวเดียว ๒ จำพวกนั้น พวกแรกชื่อว่า โสดาบัน ด้วย
คุณธรรมอันถึงกระแสอริยมรรคก่อนกว่าพระอริยบุคคลทั้งหมด และเป็นคุณเฉพาะไม่
เกี่ยวกับพระอริยบุคคลเหล่าอื่น
อนึ่ง ตามประเภทความเป็นไปแห่งบุคคลในที่นี้ ภาวะที่พระโสดาบันและ
พระสกทาคามีผู้ดำรงอยู่ในพรหมโลกมาสู่กามภูมิคราวเดียว ย่อมไม่มีเหมือนความเป็น
สัตตักขัตตุปรมะ (ผู้มีการเกิด ๗ ครั้งเป็นอย่างมาก) เป็นต้น แม้ผู้ดำรงอยู่ในผลที่ ๑ และที่
๒ ในพรหมโลกก็ถึงการนับว่าเป็นผู้ไม่มาสู่กามภูมิ ชื่อว่าสกทาคามีจึงมีแก่ผู้ดำรงอยู่ในผลที่
๒ ซึ่งอุบัติเกิดในกามภูมิเท่านั้น ดังในคัมภีร์อรรถกถากล่าวว่าพระสกทาคามีมีมาคราวเดียว
ด้วยการปฏิสนธิในภูมิชั้นต่ำ [มนุษย์โลก] และภูมิชั้นสูง [เทวโลก] ในกามภูมิอย่างเดียว
ดังพระพุทธวจนะในพระบาลีว่า
ปญฺจจนำ อิธ นิฏฐรา สตฺตกขตฺตุปรมสฺส โกล์โกลสฺส เอกพีชิสฺส สกทาคามิสฺส, โย
จ ทิฏเฐว ธมฺเม อรหา.๓
“ความสำเร็จ[คือการบรรลุนุปาทิเสสนิพพาน]ในกามภูมิ ย่อมมี แก่บุคคล ๕
จำพวกคือ สัตตักขัตตุปรมะ โกลังโกละ เอกพีชี พระสกทาคามี และผู้เป็นพระอรหันต์ใน
อัตภาพปัจจุบัน”
พระสกทาคามีมี ๖ ประเภท คือ ผู้บรรลุในมนุษย์โลกนี้แล้วปรินิพพานในมนุษย์โลก
นี้ ผู้บรรลุในเทวโลกนั้นแล้วปรินิพพานในเทวโลกนั้น ผู้บรรลุในมนุษย์โลกนี้ แล้วปรินิพพาน
ในเทวโลกนั้น ผู้บรรลุในเทวโลกนั้นแล้วปรินิพพานในมนุษย์โลกนี้ ผู้บรรลุในมนุษย์โลกนี้
แล้วเกิดในเทวโลกนั้น แล้วปรินิพพานในมนุษย์โลกนี้ และผู้บรรลุในเทวโลกนั้นแล้วเกิดใน
มนุษย์โลกนี้ แล้วปรินิพพานในเทวโลกนั้น
คำว่า “ผู้บรรลุในมนุษย์โลกนี้แล้วปรินิพพานในมนุษย์โลกนี้” คือ ผู้บรรลุสกทา
คามิมรรคในมนุษย์โลกนี้แล้ว ได้บรรลุอรหตมรรคในมนุษย์โลกนี้ แล้วจึงปรินิพพาน