ฉบับ พระคันธสาราภิวงศ์ แปล
๖. รูป เสียง กลิ่น รส และโผฏฐัพพะกล่าวคือภูตรูป ๓ อย่างยกเว้นอาโปธาตุ ชื่อว่า โคจรรูป (รูปที่เป็นอารมณ์ของจิตกับเจตสิก)
[ท่านว่าเราสัมผัสได้แต่เพียงดิน ไฟ และลมเท่านั้น ส่วนน้ำสัมผัสไม่ได้ ที่ว่าอาบน้ำนั้น จริงๆ แล้วก็คืออาบดินต่างหาก ลักษณะของธาตุน้ำคือสภาวะการไหลหรือเกาะกุม เป็นสภาพที่รับรู้ทางใจเท่านั้น เหมือนคบไฟที่แกว่งเป็นวงกลม ตาเห็นคบไฟ แต่เรารับรู้ลักษณะที่เป็นวงกลมทางใจ]
๗. ความเป็นหญิง และความเป็นชาย ชื่อว่า ภาวรูป (รูปเป็นเหตุเกิดแห่งความเข้าใจว่าเป็นหญิงหรือชาย)
๘. หทัยวัตถุ ชื่อว่า หทัยรูป
๙. ชีวิตินทรีย์ ชื่อว่า ชีวิตรูป
๑๐. อาหารที่ทำเป็นคำๆ ชื่อว่า อาหารรูป
๑๑. รูปนี้มี ๑๘ อย่างดังที่กล่าวมานี้ ย่อมถึงการนับว่าเป็นสภาวรูป (รูปโดยสภาวะ) สลักขณรูป (รูปที่มีลักษณะของสังขตธรรม) นิบพันธุรูป (รูปที่ถูกกรรมเป็นต้นปรุงแต่ง) รูปรูป (รูปที่แปรปรวนชัดเจน) และสัมมสณรูป (รูปที่ใช้พิจารณากรรมฐาน)
๑๒. ธาตุคือช่องว่าง ชื่อว่า ปริจเฉทรูป
๑๓. กายวิญญัติ และวจีวิญญัติ ชื่อว่า วิญญัติรูป
๑๔. ความเบาของรูป ความอ่อนของรูป ความควรแก่กิริยาของรูป และวิญญัติรูทั้งสอง [คือกายวิญญัติ และวจีวิญญัติ] ชื่อว่า วิการรูป
๑๕. การเกิดขึ้นของรูป การดำเนินไปของรูป ความชราของรูป ความไม่เที่ยงของรูป ชื่อว่า ลักขณรูป (รูปที่เป็นลักษณะของสังขตธรรม)
๑๖. อนึ่ง ในการแสดงรูปโดยย่อนี้ ชาติรูป (รูปที่เกิดขึ้น) เรียกโดยชื่อว่า อุปาทะ (การเกิดขึ้นของรูป) และสันตติ (การดำเนินไปของรูป)
โดยประการดังนี้ รูปทั้ง ๑๑ อย่างนี้เป็นรูป ๒๘ อย่างโดยการจำแนกแจกแจง