๓๗๐. ปุถุชฺชนสฺส เสกฺขสฺสอ รูปารมฺมณํ ทฺวิธา
กุสลํ กุสลสฺสาปิ วิปากสฺส จ ตํ สิยา.
“อารมณ์คืออรูปาวจรจิต[ดวงที่ ๑] ของปุถุชนและเสกขบุคคล มี๒ ประเภท คือ ปฐมารุปปกุศลจิตเป็นอารมณ์ของทุติยารุปปกุศลจิต และเป็นอารมณ์ของทุติยารุปปวิปากจิต”
๓๗๑. ขีณาสวสฺส ภิกฺขุสฺส ปฐมารุปฺปมานสํ
อารมฺมณํ ติธา โหติ อิติ วุตฺตํ มเหสินา.
๓๗๒. กฺริยสฺสาปิ กฺริยา โหติ กุสลมฺปิ กฺริยสฺส จ
กุสลํ ตุ วิปากสฺส เอวํ โหติ ติธา ปน.
“พระศาสดาตรัสว่า อารมณ์คืออรูปาวจรจิตดวงที่ ๑ ของพระอรหันต์ มี๓ ประเภท คือ [ปฐมารุปป]กิริยาจิตเป็นอารมณ์ของ[ทุติยารุปป]กิริยาจิต [ปฐมารุปป]กุศลจิตเป็นอารมณ์ ของ[ทุติยารุปป]กิริยาจิต และ[ปฐมารุปป]กุศลจิตเป็นอารมณ์ของ[ทุติยารุปป]วิปากจิต”
๓๗๓. ตติยารุปฺปจิตฺตมฺปิ จตุตฺถารุปฺปเจตโส
เอวเมว ทฺวิธา เจว ติธา จารมฺมณํ สิยา.
“แม้อรูปาวจรจิตที่ ๓ก็เป็นอารมณ์ของอรูปาวจรจิตที่ ๔ โดยจำแนกเป็น ๒ และ ๓ ประเภทอย่างนี้”
[ประเภท ๒ อย่าง คือต ติยารุปปกุศลจิตเป็นอารมณ์ของจตุตถารุปปกุศลจิตและจตุตถา-รุปปวิปากจิตในกระแสจิตของปุถุชนและเสกขบุคคล ประเภท ๓ อย่าง คือต ติยารุปปกุศลจิตเป็นอารมณ์ของจตุตถารุปปวิปากจิตและจตุตถา-รุปปกิริยาจิตในกระแสจิตของพระอรหันต์ ส่วนตติยารุปปกิริยาจิตเป็นอารมณ์ของจตุตถารุปปกิริยาจิต ในกระแสจิตของพระอรหันต์]
๓๗๔. ยํ ยํ ปน อิธารพฺภ เย เย ชายนฺติ โคจรํ
โส โส เตสญฺจ เตสญฺจ โหตารมฺมณปจฺจโย.
“ในที่นี้ นามธรรมเหล่าใดๆ ย่อมเกิดขึ้นปรารภอารมณ์ใดๆ อารมณ์นั้นๆ เป็น