“ส่วนวิรตี๓ก็เหมือนกันย่อมไม่เกิดขึ้นในวิปากจิต ดังพระศาสดาตรัสว่า‘ สิกขา-บท ๕ เป็นกุศล’”
๓๙. ตถาธิปติโนเปตฺถน ส นฺตีติ วินิทฺทิเส
ฉนฺทาทีนิ ธุรํ กตฺวา อนุปฺปชฺชนโต ปน.
“พึงแสดงว่าแม้อธิบดี๔ก็ไม่เกิดขึ้นในวิปากจิตเช่นกัน เพราะจิตเหล่านี้ไม่เกิดขึ้น โดยกระทำฉันทะเป็นต้นนำหน้า”
๔๐. อสงฺขารสสงฺขาร- วิธานํ ปน ปุญฺญโต
เญยฺยํ ปจฺจยโต เจว วิปาเกสุ จ วิญฺญุนา.
“ส่วนนัยแห่งอสังขารและสสังขารในวิปากจิต โปรดทราบตามกุศลจิตและโดยปัจจัย”
๔๑. หีนาทีนํ วิปากตฺตา ปุญฺญานํ ปุญฺญวาทินา
หีนาทโย ภวนฺตีติ วิปากา ปริทีปิตา.
“พระชินเจ้าผู้ตรัสถึงบุญเสมอ ทรงแสดงวิปากจิตว่าวิปากจิตที่ทรามเป็นต้นย่อม เกิดขึ้น เพราะเป็นผลของบุญที่ทรามเป็นต้น”
๔๒. อิทํ อฏฺฐวิธํ จิตฺตํ เอกนฺเตน สวตฺถุกํ
ชายเต กามโลกสฺมึ น ปนญฺญตฺถ ชายเต.
เอวํ ตาว สเหตุกวิปากจิตฺตํ เวทิตพฺพํ.
“มหาวิปากจิต ๘ ดวงนี้มีวัตถุที่ตั้งแน่นอน ย่อมเกิดขึ้นในกามาวจรภูมิไม่เกิดขึ้น ในภูมิอื่น โปรดทราบสเหตุกวิปากจิตอย่างนี้ก่อน”
อเหตุกวิปากจิตฺตํ ปน อโลภาทิเหตุวิรหิตํ อุเปกฺขาสหคตํ จกฺขุวิญฺญาณํ,อุเปกฺขา-สหคตํ โสตวิญฺญาณํ,อุเปกฺขาสหคตํ ฆานวิญฺญาณํ,อุเปกฺขาสหคตํ ชิวฺหาวิญฺญาณํ,สุขสหคตํ กายวิญฺญาณํ,อุเปกฺขาสหคตํ อเหตุกมโนธาตุสมฺปฏิจฺฉนํ, โสมนสฺสสหคตํ อเหตุกมโนวิญฺญาณ-ธาตุสนฺตีรณํ,อุเปกฺขาสหคตํ อเหตุกมโนวิญฺญาณธาตุสนฺตีรณนฺติอิทํ ปน อฏฺฐวิธํ อเหตุก-วิปากจิตฺตํ นาม.