ติชรูป( รูปที่เกิดจากปัจจัย๓ )จ ตุชรูป( รูปที่เกิดจากปัจจัย๔ )น กุโตจิชาตรูป( รูปที่ไม่ได้เกิด จากปัจจัยอย่างใดอย่างหนึ่ง)
- รูปที่เป็นทั้งทวาร อินทรีย์ และวัตถุ, รูปที่เป็นทวารอย่างเดียว ไม่เป็นทั้ง อินทรีย์และวัตถุ,รูปที่เป็นวัตถุอย่างเดียว ไม่เป็นทั้งอินทรีย์และทวาร, รูปที่ไม่เป็นทั้งอินทรีย์ วัตถุและทวาร” ตตฺถ-๗๓๙. อฏฺฐินฺทฺริยานิ วตฺถุญฺจวิญฺญตฺติทฺวยเมว จ เอกาทสวิธํ รูปํ เอกชนฺติ ปวุจฺจติ.
“ในรูปเหล่านั้น รูป ๑๑ อย่าง คือ อินทริยรูป ๘ หทัยวัตถุ ๑ [เกิดจากกรรม] วิญญัตติรูป ๒ [เกิดจากจิต] ชื่อว่า เอกชรูป
๗๔๐. สทฺโท เอโก ทฺวิโช นาม ลหุตาทิตฺตยํ ติชํ
เอกาทสวิธํ เสสํ จตุชนฺติ ปกาสิตํ.
“สัททรูปอย่างเดียว [เกิดจากจิตและอุตุ] ชื่อว่า ทวิชรูป รูป ๓ อย่างมีลหุตารูปเป็นต้น [เกิดจากจิต อุตุ และอาหาร] ชื่อว่า ติชรูป รูปที่เหลือ ๑๑ ชื่อว่า จตุชรูป”
๗๔๑. ชรตานิจฺจตา เจว นกุโตจิ ภเว ปน
จกฺขาทิปญฺจกํ ทฺวารํ อินฺทฺริยํ วตฺถุเมว จ.
“ชรตารูปและอนิจจตารูป ชื่อว่า นกุโตจิชาตรูป [ปสาท]รูป ๕ มีจักขุประสาทเป็นต้น เป็นทั้งทวาร อินทรีย์ และวัตถุ”
๗๔๒. วิญฺญตฺตีนํ ทฺวยํ ทฺวารํ เนวินฺทฺริยํ น วตฺถุ จ
หทยวตฺถุ วตฺถูวน ทฺวารํ เนวินฺทฺริยํ ปน.
อิตฺถิปุุริสชีวิตินฺทฺริยานิอินฺทฺริยเมว น วตฺถุนทฺวารญฺจ. เสสํ ปน รูปํ เนวินฺทฺริยํ น วตฺถุนทฺวารนฺติ. เอวํ ปญฺจวิธนฺติเวทิตพฺพํ.
“วิญญัตติรูป ๒ เป็นทวารอย่างเดียว ไม่เป็นทั้งอินทรีย์และวัตถุ