Abhidhammāvatāra

คัมภีร์อภิธัมมาวตาร

ฉบับ พระคันธสาราภิวงศ์ แปล

<< | หน้าที่ 304 | >>

ตตฺรวุจฺจเต- อิธป นอ ญฺญตฺตํ ทุวิธํ โหติลกฺขณกตมญฺญตฺตญฺจ เทสนฺตรกตมญฺญตฺตญฺจาติ. ตตฺถ กึ ตฺวํ เจตนตฺตานํ ลกฺขณกตมญฺญตฺตํ วเทสิ, อุทาหุ เทสนฺตรกตมญฺญตฺตนฺติ. อหํ ลกฺขณกตมญฺญตฺตํ วทามีติ. ยถา หิรูปรสคนฺธาทีนเมกเทเส วตฺตมานานมฺปิ ลกฺขณโต อญฺญตฺตํ โหติ, เอวํ เจตนตฺตานเมกเทเส วตฺตมานานมฺปิ ลกฺขณโต อญฺญตฺตํ โหติ.ต สฺมา ลกฺขณกต-มญฺญตฺตํ วทามีติ.ต ตฺรวุจฺจเต- ยถา หิชาตเวทสฺสฑ ยฺหมาเน อามกสงฺฆเฏ อามกวณฺณ-วินาเส รสาทีนํ วินาโส ภวติ, ตเถว เจตนาย วินาเส อตฺตโนปิ วินาโส สิยา. กึ การณนฺติเจ. รูปรสาทีนํ วิย เอกเทสตฺตาติ.

“ถ้าถามโดยระบุความต่างกันที่กระทำขึ้นโดยลักษณะว่ารูป รส และกลิ่นเป็นต้น แม้เป็นไปในที่แห่งเดียวกัน ก็มีสภาพต่างกันโดยลักษณะ ฉันใด เจตนาและอัตตาแม้เป็น ไปในที่แห่งเดียวกันก็มีลักษณะต่างกันฉันนั้นก็พึงตอบว่าเ มื่อใบไม้ถูกไฟเผาอยู่ ครั้นสีเขียว พินาศไป รสเป็นต้นก็พินาศไปด้วย ในทำนองเดียวกันนี้ เมื่อเจตนาพินาศ อัตตาก็พินาศ เช่นกัน เพราะมีที่เกิดเดียวกันเหมือนรูปและรสเป็นต้น”

อเถวํ ภวโต มติสิยา “เอกเทสตฺเต สติปิ อตฺตโน ปน นาโส น ภวติ, เจตนายเยว วินาโส ภวตี”ติ.อ ตฺรวุจฺจเต- อตฺตโน อนาเส เจตนายปิ อนาโสว โหติ.กึ การณนฺติเจ. รูป-รสาทีนํ วิยอ วินิพฺโภคโต. อถ สมาเน เอกเทสตฺเต อวินิพฺโภคภาเวปิ เกน เหตุนา เจตนาย เอว นาโส ภวติ,นป นอ ตฺตโน. อถ วิเสสการณํ นตฺถิ,ต วล ทฺธิยา อตฺตาว นสฺสตุ,ติฏฺฐตุ เจตนา. อถ เจตนาย นาเส อตฺตโน นาโส น ภวติ,อุภินฺนํ เอกเทสตา นตฺถิ. เอวญฺจส ติโก โทโสติ เจ, ยํ ปน ตยา วุตฺตํ, ยถา รูปรสคนฺธาทีนํ เอกเทเส วตฺตมานานมฺปิ ลกฺขณโต อญฺญตฺตํ, ตถา เจตนตฺตานเมกเทเส วตฺตมานานมฺปิ ลกฺขณโต อญฺญตฺตนฺติ. ตมยุตฺตนฺติตว ปฏิญฺญา หีนา. อถ รูปรสาทีนํ วิย สมาเนปิ เอกเทสตฺเต ยทิ อตฺตโน อนาเส เจตนายปิ อนาโส น ภวติ,ป ฏิญฺญาหีโน อสิ.อ ถวุตฺตปฺปการโต วิปรีตํ วา สิยา, ตว อตฺตา นสฺสตุ, เจตนา ติฏฺฐตุ. อเถวํ น ภวตีติเจ, เอกเทสตาว นตฺถีติ.

“ถามว่า:แ ม้มีที่เกิดเดียวกันแ ต่เจตนาเท่านั้นพินาศไป อัตตาไม่พินาศ [จะถูกต้อง ไหม] ตอบว่า:เ มื่ออัตตาไม่พินาศ เจตนาก็ไม่พินาศเช่นกัน เพราะเกิดร่วมกันเหมือน

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka