พระไตรปิฎก

ผู้ไม่ถือมั่นนั้น ว่าเป็นพราหมณ์ เราเรียก บุคคลผู้องอาจ ผู้ประเสริฐ ผู้แกล้วกล้า ผู้แสวงหาคุณใหญ่ ผู้ชำนะแล้วโดยวิเศษ ผู้ไม่หวั่นไหว อาบเสร็จแล้วตรัสรู้แล้วนั้น ว่าเป็นพราหมณ์ ผู้ใดรู้ญาณเครื่องระลึก ชาติก่อนได้ เห็นสวรรค์และอบาย และ บรรลุธรรมเป็นที่สิ้นชาติ เราเรียกผู้นั้นว่า เป็นพราหมณ์ อันชื่อคือนามและโคตรที่ กำหนดตั้งไว้นี้ เป็นแต่สักว่าโวหารใน โลก เพราะเกิดขึ้นมาตามชื่อที่กำหนดตั้ง กันไว้ในกาลนั้น ๆ ทิฐิอันนอนเนื่องอยู่ใน หทัยสิ้นกาลนาน ของสัตว์ทั้งหลายผู้ไม่รู้ เมื่อสัตว์ทั้งหลายไม่รู้ก็พร่ำกล่าวว่าเป็น พราหมณ์เพราะชาติ บุคคลจะชื่อว่าเป็น คนชั่วเพราะชาติก็หาไม่ จะชื่อว่าเป็น พราหมณ์เพราะชาติก็หาไม่ ที่แท้ ชื่อว่า เป็นคนชั่วเพราะกรรม ชื่อว่าเป็นพราหมณ์ เพราะกรรม เป็นชาวนาเพราะกรรม เป็น ศิลปินเพราะกรรม เป็นพ่อค้าเพราะกรรม เป็นคนใช้เพราะกรรม แม้เป็นโจรก็เพราะ กรรม แม้เป็นทหารก็เพราะกรรม เป็น ปุโรหิตเพราะกรรม แม้เป็นพระราชา ก็เพราะกรรม บัณฑิตทั้งหลายมีปรกติ เห็นปฏิจจสมุปบาท ฉลาดในกรรมและ