พระไตรปิฎก

๔. มโนนิวารณสูตร [๖๒] เทวดาทูลว่า บุคคลพึงห้ามใจแต่อารมณ์ใด ๆ ทุกข์ย่อมไม่มาถึงบุคคลนั้น เพราะอารมณ์ นั้น ๆ บุคคลนั้นพึงห้ามใจแต่อารมณ์ ทั้งปวง บุคคลนั้นย่อมพ้นจากทุกข์เพราะ อารมณ์ทั้งปวง. [๖๓] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า บุคคลไม่ควรห้ามใจแต่อารมณ์ ทั้งปวง ที่เป็นเหตุให้ใจมาถึงความสำรวม บาปย่อมเกิดขึ้นแต่อารมณ์ใด ๆ บุคคลพึง ห้ามใจแต่อารมณ์นั้น ๆ. อรรกถามโนนิวารณสูตร พึงทราบวินิจฉัยในมโนนิวารณสูตรที่ ๔ ต่อไป :- บทว่า ยโต ยโต ได้แก่ แต่อารมณ์ที่เป็นบาป หรือว่าเป็นบุญ. ได้ยินว่า เทดานี้มีความเห็นอย่างนี้ว่า อารมณ์อย่างใดอย่างหนึ่ง ที่ เป็นโลกีย์ หรือที่เป็นโลกุตระโดยประการต่าง ๆ มีอารมณ์ที่เป็นกุศลเป็นต้น บุคคลพึงห้ามใจเท่านั้น คือไม่พึงให้อารมณ์นั้นเกิดขึ้น ดังนี้. คำว่า ส สพฺพ-