พระไตรปิฎก

อรรถกถาอัปปสุปติสูตร พึงทราบวินิจฉัยในอัปปสุปติสูตรที่ ๗ ดังต่อไปนี้ :- บทว่า ปุริสาธิปฺปายา ความว่า มีความประสงค์ในบุรุษเกิดขึ้น ด้วยอำนาจอสัทธรรม คือ พอใจผู้ชาย. บทว่า อาทานาธิปฺปาโย ความว่า โจรมีความประสงค์จะขะโมยเอาอย่างนี้ว่า บัดนี้ เราจักขะโมยเอาได้ บัดนี้ ขะโมยไม่ได้. บทว่า วิสญฺโคาธิปฺปาโย ความว่า ภิกษุเป็นผู้มุ่งพระ นิพพานอย่างนี้ว่า เราจักบรรลุพระนิพพานในบัดนี้. จบอรรถกถาอัปปสุปติสูตรที่ ๗ ๘. ภัตตาหกสูตร ว่าด้วยองค์ของช้างต้นกินจุและของภิกษุฉันมาก [๑๓๘] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ช้างของพระราชาประกอบด้วยองค์ ๕ ประการ เป็นช้างกินจุ ขวางที่ ขี้มาก เป็นที่เต็มจำนวนนับ ถึงความ นับว่าเป็นช้างทรง องค์ ๕ ประการเป็นไฉน คือ ช้างของพระราชาเป็นสัตว์ ไม่อดทนต่อรูป ๑ ไม่อดทนต่อเสียง ๑ ไม่อดทนต่อกลิ่น ๑ ไม่อดทน ต่อรส ๑ ไม่อดทนต่อโผฏฐัพพะ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ช้างของพระราชา ประกอบด้วยองค์ ๕ ประการนี้แล เป็นช้างกินจุ ขวางที่ ขี้มาก เป็นที่ เต็มจำนวนนับ ถึงความนับว่าเป็นช้างทรง.