ฉบับ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสโภ)
ถ้าเราจะพึงฉันข้าวมธุปายาส อันเกิดขึ้นเพราะเปล่งวจีวิญญัติไซร้ อาชีวะของเราก็จะพึงถูกบัณฑิตครหา แม้ไส้ของเราจะไหลออกมาเที่ยวเพ่นพ่านอยู่ข้างนอกก็ตาม เรายอมเอาชีวิตเข้าแลก จะไม่พึงทำลายอาชีวะเป็นอันขาด เราทำจิตของเราให้รื่นรมย์ เราหลีกเว้นอเนสนาคือการแสวงหาอันไม่สมควร และเราจักไม่กระทำอเนสนาที่พระพุทธองค์ทรงรังเกียจแล้ว
ในอธิการแห่งอาชีวปาริสุทธิศีลนี้ นักศึกษาพึงเล่าเรื่องของพระอัมพขาทกมหาติสสเถระซึ่งอยู่ประจำ ณ จิรคุมพวิหารประกอบด้วย และพึงทราบอรรถาธิบายแม้ในทุก ๆ บทดังที่พรรณนามาแล้ว
นักพรตผู้มีวิจารณญาณ บวชแล้วด้วยศรัทธา แม้แต่คิดก็อย่าให้เกิดในอเนสนา พึงชำระอาชีวะให้บริสุทธิ์เถิด
ปัจจยสันนิสิตศีล บุคคลพึงให้สำเร็จด้วย ปัญญา เพราะผู้มีปัญญาย่อมสามารถมองเห็นโทษและอานิสงส์ของปัจจัยทั้งหลายได้ เมื่อกำหนดรู้ปัจจัยแล้ว พิจารณาปัจจัยทั้งหลายอันเกิดขึ้นโดยธรรมสม่ำเสมอ ด้วยวิธีที่พรรณนามาแล้วจึงบริโภค ย่อมทำปัจจยสันนิสิตศีลให้สำเร็จด้วยปัญญา
การพิจารณาปัจจัยในปัจจยสันนิสิตศีลนี้มี 2 อย่าง คือ พิจารณาในเวลารับ และพิจารณาในเวลาบริโภค ปัจจัยที่พิจารณาแล้วในเวลารับเก็บไว้ เมื่อภิกษุบริโภคเลยจากเวลารับนั้นไป การบริโภคย่อมหาโทษมิได้ แต่การบริโภคแม้ในเวลาบริโภคก็หาโทษมิได้เหมือนกัน